Giảm trừ gia cảnh cho bố mẹ: Bao nhiêu tuổi được giảm (2026)

Biên soạn:

· Cập nhật:

Giảm trừ gia cảnh cho bố mẹ: Bao nhiêu tuổi được giảm (2026)

Từ năm 2026, bố mẹ được tính là người phụ thuộc khi đã hết tuổi lao động (nam từ đủ 61 tuổi 6 tháng, nữ từ đủ 57 tuổi) hoặc không còn khả năng lao động, và có thu nhập bình quân từ mọi nguồn không quá 3 triệu đồng/tháng. Mỗi người phụ thuộc được giảm trừ 6,2 triệu đồng/tháng khi tính thuế thu nhập cá nhân.

Tóm tắt nhanh

  • Mức giảm trừ: 6,2 triệu đồng/tháng (74,4 triệu đồng/năm) cho mỗi người phụ thuộc; bản thân người nộp thuế là 15,5 triệu đồng/tháng.
  • Tuổi của bố mẹ trong năm 2026: nam từ đủ 61 tuổi 6 tháng, nữ từ đủ 57 tuổi. Chưa đến tuổi này vẫn được tính nếu bị khuyết tật, không có khả năng lao động.
  • Thu nhập của bố mẹ: không có, hoặc bình quân tháng trong năm không quá 3 triệu đồng từ tất cả các nguồn (ngưỡng mới áp dụng từ 01/07/2026, trước đây là 1 triệu đồng).
  • Được tính cả bố mẹ đẻ, bố mẹ nuôi, bố mẹ của vợ hoặc chồng, cha dượng, mẹ kế.
  • Phải đăng ký người phụ thuộc và nộp hồ sơ chứng minh trước ngày 31/12 của năm tính thuế.

Bố mẹ bao nhiêu tuổi thì được giảm trừ gia cảnh?

Pháp luật không đặt một con số tuổi cố định. Bố mẹ được tính là người phụ thuộc theo hai hướng:

  • Đã hết tuổi lao động: độ tuổi lao động được xác định theo tuổi nghỉ hưu trong điều kiện lao động bình thường, tăng dần theo lộ trình của Bộ luật Lao động 2019. Năm 2026, tuổi này là 61 tuổi 6 tháng đối với nam và 57 tuổi đối với nữ.
  • Chưa hết tuổi lao động: chỉ được tính khi bị khuyết tật, không có khả năng lao động (kèm điều kiện về thu nhập).

Như vậy, một người cha 58 tuổi khỏe mạnh, còn đi làm thì chưa đủ điều kiện. Một người mẹ 58 tuổi không đi làm, không có thu nhập đáng kể thì đã ngoài tuổi lao động và đủ điều kiện về tuổi.

Bảng tuổi nghỉ hưu theo lộ trình (điều kiện lao động bình thường)

Năm Nam Nữ
2026 61 tuổi 6 tháng 57 tuổi
2027 61 tuổi 9 tháng 57 tuổi 4 tháng
Từ 2028 62 tuổi Tăng dần, đủ 60 tuổi vào năm 2035

Về độ tuổi lao động nói chung, bạn có thể xem thêm bài độ tuổi lao động theo quy định mới nhất.

Lưu ý: Nhiều bài cũ ghi “nam 60 tuổi, nữ 55 tuổi” hoặc mốc 61 tuổi/56 tuổi 4 tháng. Đó là mốc của các năm trước. Khi kê khai cho kỳ tính thuế 2026, bạn dùng mốc của năm 2026 ở bảng trên.

Thu nhập của bố mẹ tối đa bao nhiêu?

Ngoài điều kiện về tuổi hoặc khả năng lao động, bố mẹ phải không có thu nhập, hoặc có thu nhập bình quân tháng trong năm từ tất cả các nguồn không vượt quá mức Bộ Tài chính quy định. Theo Thông tư 87/2026/TT-BTC (hiệu lực từ 01/07/2026), mức này là 3 triệu đồng/tháng. Trước đây, theo Thông tư 111/2013/TT-BTC, mức này chỉ là 1 triệu đồng/tháng.

Một số điểm bạn cần nắm:

  • Thu nhập tính bình quân cả năm, không xét riêng từng tháng.
  • Tính từ mọi nguồn, ví dụ lương hưu, tiền cho thuê nhà, tiền làm thêm, lãi từ hoạt động kinh doanh nhỏ.
  • Người nộp thuế tự chịu trách nhiệm về việc xác định và kê khai đúng thu nhập của người phụ thuộc.

Ví dụ: Mẹ chị Lan 60 tuổi, ở quê, bán rau thu nhập khoảng 2 triệu đồng/tháng. Mẹ đã quá 57 tuổi và thu nhập dưới 3 triệu đồng nên chị Lan có thể đăng ký mẹ là người phụ thuộc. Nếu mẹ có thêm lương hưu 4 triệu đồng/tháng thì tổng thu nhập vượt ngưỡng và không đủ điều kiện.

Lưu ý: Ngưỡng 3 triệu đồng được hướng dẫn tại văn bản có hiệu lực từ 01/07/2026. Với giai đoạn trước đó trong cùng kỳ tính thuế 2026, bạn nên hỏi bộ phận kế toán hoặc cơ quan thuế để biết cách áp dụng cho kỳ quyết toán của mình.

Mức giảm trừ gia cảnh cho bố mẹ năm 2026

Từ kỳ tính thuế 2026, theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15:

Đối tượng Mỗi tháng Mỗi năm
Bản thân người nộp thuế 15,5 triệu đồng 186 triệu đồng
Mỗi người phụ thuộc (kể cả bố hoặc mẹ) 6,2 triệu đồng 74,4 triệu đồng

Nếu cả bố và mẹ đều đủ điều kiện, bạn được giảm trừ 12,4 triệu đồng/tháng (148,8 triệu đồng/năm). Giả sử phần thu nhập cuối cùng của bạn đang chịu thuế suất 10%, mỗi người phụ thuộc giúp bạn giảm khoảng 620.000 đồng thuế mỗi tháng. Đây là ví dụ minh họa, số thuế thực tế phụ thuộc vào biểu thuế và thu nhập tính thuế của bạn.

Bạn có thể xem thêm bài hướng dẫn tra cứu mức giảm trừ gia cảnh mới nhất.

Những ai được tính là bố mẹ phụ thuộc?

Không chỉ bố mẹ ruột. Các trường hợp sau đều có thể được đăng ký, nếu đáp ứng điều kiện tuổi (hoặc mất khả năng lao động) và thu nhập:

  • Bố mẹ đẻ của bạn.
  • Bố mẹ nuôi hợp pháp.
  • Bố mẹ của vợ hoặc chồng bạn.
  • Cha dượng, mẹ kế (theo hồ sơ chứng minh mối quan hệ).

Không giới hạn số người phụ thuộc mà một người nộp thuế được đăng ký, miễn là từng người đều đủ điều kiện. Tuy nhiên, mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ một lần vào một người nộp thuế trong cùng năm tính thuế.

Hồ sơ chứng minh bố mẹ là người phụ thuộc

Từ 01/07/2026, Điều 4 Thông tư 87/2026/TT-BTC quy định hồ sơ theo từng nhóm đối tượng. Với bố mẹ, hồ sơ cơ bản gồm:

  • Bản chụp thẻ Căn cước của bố hoặc mẹ. Nếu chưa đổi, có thể dùng giấy tờ tùy thân còn giá trị theo quy định hiện hành.
  • Giấy tờ chứng minh mối quan hệ: giấy khai sinh của bạn (với bố mẹ đẻ), quyết định công nhận việc nuôi con nuôi (với bố mẹ nuôi), giấy chứng nhận kết hôn của bạn và giấy tờ quan hệ vợ chồng của bố mẹ (với bố mẹ vợ/chồng, cha dượng, mẹ kế).
  • Nếu bố mẹ chưa hết tuổi lao động: giấy xác nhận khuyết tật hoặc giấy tờ chứng minh không còn khả năng lao động.

Hồ sơ chỉ cần bản chụp, không phải công chứng, chứng thực. Từ năm 2026, cơ quan thuế được khai thác dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia; chỉ khi không khai thác được thì bạn mới phải cung cấp giấy tờ. Nếu cần tra lại số thẻ của bố mẹ, bạn xem bài tra cứu số thẻ căn cước online.

Cách đăng ký người phụ thuộc là bố mẹ

Từ 01/07/2026, hồ sơ đăng ký thuế áp dụng Thông tư 90/2026/TT-BTC (thay Thông tư 86/2024/TT-BTC). Bạn có hai cách thực hiện:

Cách 1: Ủy quyền cho nơi chi trả thu nhập

  1. Bước 1: Gửi cho bộ phận nhân sự/kế toán văn bản ủy quyền và các giấy tờ của bố mẹ nêu ở phần hồ sơ.
  2. Bước 2: Cơ quan chi trả tổng hợp và gửi tờ khai đăng ký thuế (mẫu 20-ĐKT-TH) cho cơ quan thuế trong 10 ngày làm việc kể từ khi nhận hồ sơ của bạn.
  3. Bước 3: Theo dõi kết quả, đối chiếu thông tin trên bảng lương để bảo đảm đã được tính giảm trừ.

Cách 2: Tự đăng ký trực tiếp với cơ quan thuế

  1. Bước 1: Lập tờ khai đăng ký thuế mẫu 20-ĐKT cho từng người phụ thuộc.
  2. Bước 2: Nộp hồ sơ điện tử qua cổng thông tin điện tử của cơ quan thuế, kèm bản chụp giấy tờ chứng minh.
  3. Bước 3: Nhận thông báo tiếp nhận và kết quả giải quyết qua cổng mà bạn đã chọn để nộp hồ sơ.

Về thời hạn, bạn phải đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh trước ngày 31/12 của năm tính thuế. Nếu thông tin không đổi thì việc đăng ký được áp dụng ổn định cho các năm sau. Khi đổi nơi làm việc, bạn cung cấp lại hồ sơ cho nơi chi trả thu nhập mới.

Người phụ thuộc cũng cần có mã số thuế (chính là số định danh cá nhân). Bạn có thể xem thêm cách đăng ký mã số thuế cá nhân qua mạng và quy định về mã số thuế cá nhân hiện hành.

Nhiều anh chị em, ai được tính giảm trừ cho bố mẹ?

Bố mẹ chỉ được tính là người phụ thuộc của một người nộp thuế trong một năm. Nếu bạn có anh chị em cùng nộp thuế thu nhập cá nhân, hãy thống nhất ai là người đăng ký (thường chọn người có thu nhập chịu thuế suất cao hơn để hưởng lợi nhiều hơn). Bố mẹ có thể chia cho hai người con, mỗi người đăng ký một người, miễn là không trùng nhau.

Với bố mẹ vợ/chồng, vợ hoặc chồng của bạn có thể đăng ký cho chính bố mẹ mình. Hai vợ chồng cũng có thể thỏa thuận ai đứng tên để tối ưu thuế, nhưng không được cùng tính một người.

Lưu ý để không bị truy thu thuế

Cảnh báo: Người nộp thuế tự chịu trách nhiệm về tính chính xác khi đăng ký người phụ thuộc và kê khai thu nhập của người phụ thuộc. Đăng ký người không đủ điều kiện hoặc cùng một người cho hai người nộp thuế có thể bị truy thu thuế, xử phạt vi phạm hành chính về quản lý thuế khi cơ quan thuế kiểm tra, đối chiếu dữ liệu.

  • Rà soát thu nhập của bố mẹ mỗi năm, đặc biệt khi bố mẹ bắt đầu nhận lương hưu hoặc cho thuê nhà.
  • Thông báo thay đổi (bố mẹ qua đời, thu nhập vượt ngưỡng) cho nơi chi trả thu nhập hoặc cơ quan thuế.
  • Giữ hồ sơ gốc. Nơi chi trả thu nhập có trách nhiệm lưu hồ sơ chứng minh người phụ thuộc để phục vụ thanh tra, kiểm tra.

Câu hỏi thường gặp

Bố mẹ bao nhiêu tuổi thì được giảm trừ gia cảnh?

Năm 2026, bố từ đủ 61 tuổi 6 tháng và mẹ từ đủ 57 tuổi là đã hết tuổi lao động. Chưa đến tuổi này, bố mẹ chỉ được tính khi bị khuyết tật, không có khả năng lao động. Cả hai trường hợp đều phải đáp ứng điều kiện về thu nhập.

Bố mẹ có lương hưu thì có được tính người phụ thuộc không?

Có thể, nhưng lương hưu là thu nhập. Nếu tổng thu nhập bình quân tháng trong năm từ mọi nguồn của bố mẹ không quá 3 triệu đồng thì vẫn đủ điều kiện. Nếu vượt mức này thì không được tính.

Có được giảm trừ gia cảnh cho bố mẹ vợ, bố mẹ chồng không?

Có. Bố mẹ của vợ hoặc chồng thuộc nhóm được đăng ký người phụ thuộc, với hồ sơ gồm căn cước của họ và giấy tờ chứng minh quan hệ như giấy chứng nhận kết hôn.

Bố mẹ sống ở quê, tôi làm việc ở thành phố, có đăng ký được không?

Được. Pháp luật thuế không yêu cầu người phụ thuộc phải ở chung nhà hay cùng nơi cư trú với người nộp thuế. Bạn chỉ cần đủ hồ sơ chứng minh quan hệ và điều kiện của bố mẹ.

Quên đăng ký người phụ thuộc trong năm thì sao?

Bạn cần đăng ký và nộp hồ sơ chứng minh trước ngày 31/12 của năm tính thuế. Quá hạn, bạn có nguy cơ không được tính giảm trừ cho năm đó. Hãy hỏi nơi chi trả thu nhập hoặc cơ quan thuế để biết cách xử lý cụ thể trường hợp của bạn.

Hồ sơ giảm trừ gia cảnh có cần công chứng không?

Không. Hồ sơ chứng minh người phụ thuộc chỉ cần bản chụp giấy tờ, không bắt buộc công chứng, chứng thực.

Tóm lại, để giảm trừ gia cảnh cho bố mẹ năm 2026, bạn cần kiểm tra ba điều kiện: quan hệ hợp lệ, độ tuổi (hoặc mất khả năng lao động) và thu nhập bình quân không quá 3 triệu đồng/tháng. Sau đó hoàn tất đăng ký người phụ thuộc trước ngày 31/12 để được tính 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người.

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo, được biên soạn theo quy định pháp luật tại thời điểm cập nhật. Với vụ việc cụ thể, bạn nên liên hệ cơ quan có thẩm quyền hoặc luật sư để được hướng dẫn chính xác. Xem miễn trừ trách nhiệm.

Ban biên tập Luật Sư X

Có thể bạn quan tâm

Xem tất cả →