Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa: quy định và mẫu mới nhất 2026

Biên soạn:

· Cập nhật:

Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa: quy định và mẫu mới nhất 2026

Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa là thỏa thuận giữa bên ủy thác và bên nhận ủy thác. Theo đó, bên nhận ủy thác (phải là thương nhân) mua hoặc bán hàng hóa bằng danh nghĩa của chính mình theo điều kiện hai bên đã thỏa thuận và được hưởng thù lao ủy thác. Hợp đồng phải lập bằng văn bản hoặc hình thức khác có giá trị pháp lý tương đương.

Tóm tắt nhanh

  • Cơ sở pháp lý chính: Luật Thương mại 2005 (từ Điều 155 đến Điều 165), hiện vẫn còn hiệu lực và được tra cứu qua văn bản hợp nhất.
  • Bên nhận ủy thác giao dịch với bên thứ ba bằng danh nghĩa của mình, không phải danh nghĩa bên ủy thác.
  • Bên nhận ủy thác phải là thương nhân kinh doanh mặt hàng phù hợp; bên ủy thác có thể là thương nhân hoặc không.
  • Hợp đồng phải bằng văn bản; không được ủy thác lại cho bên thứ ba nếu bên ủy thác không chấp thuận bằng văn bản.
  • Cần ghi rõ hàng hóa, giá, thù lao, thời hạn, cách giao nhận tiền – hàng và cách giải quyết tranh chấp.

Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa là gì?

Luật Thương mại 2005 định nghĩa ủy thác mua bán hàng hóa là hoạt động thương mại. Trong đó, bên nhận ủy thác thực hiện việc mua bán hàng hóa với danh nghĩa của mình, theo điều kiện đã thỏa thuận với bên ủy thác, và được nhận thù lao ủy thác.

Tóm tắt nhanh: Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa: quy định và mẫu mới nhất 2026
Tóm tắt nhanh – Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa: quy định và mẫu mới nhất 2026

Quan hệ này gồm hai lớp hợp đồng:

  • Hợp đồng ủy thác giữa bên ủy thác và bên nhận ủy thác.
  • Hợp đồng mua bán hàng hóa giữa bên nhận ủy thác và bên thứ ba (người mua hoặc người bán thực tế).

Ví dụ: Công ty A có lô thiết bị cần bán nhưng chưa có kênh phân phối. Công ty A ký hợp đồng ủy thác với Công ty B là thương nhân kinh doanh thiết bị. Công ty B ký hợp đồng bán với khách hàng bằng tên của Công ty B, giao tiền hàng cho Công ty A theo thỏa thuận và nhận thù lao.

Phân biệt ủy thác với ủy quyền, đại diện, môi giới

Nhiều người nhầm các hình thức này với nhau. Điểm khác biệt cốt lõi là danh nghĩa khi giao dịch với bên thứ ba.

Tiêu chí Ủy thác mua bán hàng hóa Đại diện cho thương nhân Môi giới thương mại
Danh nghĩa giao dịch Danh nghĩa của bên nhận ủy thác Danh nghĩa và theo ủy quyền của bên giao đại diện Không giao kết hợp đồng thay các bên, chỉ làm cầu nối
Chủ thể làm trung gian Thương nhân Thương nhân Thương nhân
Người chịu hậu quả pháp lý với bên thứ ba Bên nhận ủy thác là bên ký hợp đồng trực tiếp Bên giao đại diện Các bên mua bán tự ký hợp đồng với nhau
Khoản thu Thù lao ủy thác Thù lao đại diện Thù lao môi giới

Hợp đồng ủy quyền theo Bộ luật Dân sự 2015 cũng khác: người được ủy quyền thường hành động nhân danh người ủy quyền. Còn ở ủy thác thương mại, bên nhận ủy thác hành động nhân danh chính mình, nhưng vì lợi ích kinh tế của bên ủy thác.

Ai được ủy thác và hàng hóa nào được ủy thác?

Bên nhận ủy thác

Bên nhận ủy thác phải là thương nhân kinh doanh mặt hàng phù hợp với hàng hóa được ủy thác. Bên này có thể nhận ủy thác của nhiều bên ủy thác khác nhau, nhưng cần tránh xung đột lợi ích và phải giữ bí mật thông tin của từng bên.

Bên ủy thác

Bên ủy thác có thể là thương nhân hoặc không phải thương nhân. Cá nhân có hàng hóa cần bán hoặc cần mua hoàn toàn có thể ủy thác cho một doanh nghiệp phù hợp. Khi ký, bạn cần ghi đúng thông tin giấy tờ tùy thân, xem thêm cách ghi thông tin căn cước, nơi cấp trong hồ sơ.

Hàng hóa ủy thác

Về nguyên tắc, mọi hàng hóa được lưu thông hợp pháp đều có thể ủy thác mua bán. Với hàng hóa cấm kinh doanh thì không được ủy thác. Với hàng hóa hạn chế kinh doanh hoặc kinh doanh có điều kiện, cả hàng hóa và các bên phải đáp ứng điều kiện theo pháp luật chuyên ngành (giấy phép, chứng nhận…).

Cảnh báo: Dùng hợp đồng ủy thác để mua bán hàng cấm, hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc hoặc để hợp thức hóa giao dịch không có thật là vi phạm pháp luật. Tùy tính chất, mức độ, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Nội dung cần có trong hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa

Luật không quy định một mẫu cố định, nên các bên được tự thỏa thuận miễn không trái quy định pháp luật. Để hạn chế tranh chấp, hợp đồng nên có tối thiểu các nội dung sau:

  1. Thông tin các bên: tên, mã số doanh nghiệp hoặc số định danh cá nhân, địa chỉ, người đại diện, tài khoản ngân hàng.
  2. Hàng hóa ủy thác: tên, chủng loại, quy cách, chất lượng, số lượng, đơn vị tính, xuất xứ.
  3. Phạm vi ủy thác: mua hay bán, giá tối thiểu hoặc tối đa, đối tượng khách hàng, khu vực, thời hạn.
  4. Thù lao ủy thác: mức hoặc tỷ lệ phần trăm, thời điểm và phương thức thanh toán, xử lý phần chênh lệch giá (nếu có).
  5. Giao nhận tiền, hàng: địa điểm, thời hạn, chứng từ, người chịu rủi ro, chi phí vận chuyển, bảo quản, bảo hiểm.
  6. Ủy thác lại: có cho phép hay không; nếu cho phép phải có văn bản chấp thuận.
  7. Báo cáo và chỉ dẫn: chế độ báo cáo, cách bên ủy thác đưa chỉ dẫn.
  8. Trách nhiệm vi phạm: phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại, bất khả kháng.
  9. Chấm dứt hợp đồng và giải quyết tranh chấp.

Sau khi in nhiều trang, hai bên nên ký nháy từng trang hoặc đóng dấu, xem cách đóng dấu giáp lai nhanh và đúng để tránh bị thay trang.

Quyền và nghĩa vụ của các bên

Trừ khi hai bên có thỏa thuận khác, Luật Thương mại (các Điều 162 đến 165) quy định các quyền và nghĩa vụ chính dưới đây.

Bên ủy thác

  • Nghĩa vụ: cung cấp thông tin, tài liệu, phương tiện cần thiết; trả thù lao và chi phí hợp lý; giao tiền, giao hàng đúng thỏa thuận.
  • Quyền: yêu cầu bên nhận ủy thác thông báo tình hình thực hiện; yêu cầu thực hiện đúng thỏa thuận; nhận lại tiền, hàng, tài sản đã giao theo hợp đồng.

Bên nhận ủy thác

  • Nghĩa vụ: thực hiện mua bán theo thỏa thuận; thông báo các vấn đề liên quan; thực hiện chỉ dẫn hợp lý của bên ủy thác; bảo quản tài sản, tài liệu được giao; giữ bí mật thông tin; giao tiền, giao hàng đúng thỏa thuận.
  • Quyền: yêu cầu bên ủy thác cung cấp thông tin, tài liệu; nhận thù lao và chi phí hợp lý; không chịu trách nhiệm về hàng hóa đã bàn giao đúng thỏa thuận cho bên ủy thác.

Lưu ý: Bên nhận ủy thác không được ủy thác lại cho bên thứ ba thực hiện hợp đồng đã ký, trừ khi bên ủy thác chấp thuận bằng văn bản.

Mẫu hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa

Mẫu dưới đây mang tính tham khảo cho trường hợp ủy thác bán hàng hóa. Nếu ủy thác mua, bạn đổi nội dung tương ứng ở các điều về giá, giao nhận. Hãy điều chỉnh theo thỏa thuận thực tế.

MẪU HỢP ĐỒNG ỦY THÁC MUA BÁN HÀNG HÓA

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

HỢP ĐỒNG ỦY THÁC MUA BÁN HÀNG HÓA
Số: ……/……/HĐUT

– Căn cứ Bộ luật Dân sự năm 2015;
– Căn cứ Luật Thương mại năm 2005;
– Căn cứ nhu cầu và khả năng của các bên.

Hôm nay, ngày …… tháng …… năm ……, tại ……………………………, chúng tôi gồm:

BÊN ỦY THÁC (Bên A): ……………………………………
Mã số doanh nghiệp/Số định danh cá nhân: ……………………
Địa chỉ: ………………………………………………
Người đại diện: ………………… Chức vụ: …………………
Điện thoại: …………………… Email: ……………………
Tài khoản số: …………… tại Ngân hàng ……………

BÊN NHẬN ỦY THÁC (Bên B): ……………………………………
Mã số doanh nghiệp: ……………………
Địa chỉ: ………………………………………………
Người đại diện: ………………… Chức vụ: …………………
Điện thoại: …………………… Email: ……………………
Tài khoản số: …………… tại Ngân hàng ……………

Hai bên thỏa thuận ký hợp đồng với các điều khoản sau:

Điều 1. Nội dung ủy thác
1.1. Bên A ủy thác và Bên B nhận ủy thác bán hàng hóa sau bằng danh nghĩa của Bên B:
– Tên hàng: …………………… Quy cách, chất lượng: ……………………
– Số lượng: …………… Đơn vị tính: …………… Xuất xứ: ……………
– Giá bán tối thiểu: …………… đồng/đơn vị (đã/chưa bao gồm thuế GTGT).
1.2. Phạm vi, khu vực bán: ……………………………………
1.3. Thời hạn ủy thác: từ ngày …… đến ngày ……

Điều 2. Giá bán và chênh lệch giá
2.1. Bên B bán không thấp hơn giá tối thiểu quy định tại Điều 1. Nếu cần bán thấp hơn, Bên B phải được Bên A chấp thuận bằng văn bản.
2.2. Phần chênh lệch giá bán cao hơn giá tối thiểu được xử lý như sau: …………………………… (thuộc Bên A / chia theo tỷ lệ …… / thuộc Bên B).

Điều 3. Thù lao ủy thác
3.1. Thù lao ủy thác là …… % giá trị hàng hóa thực bán / …………… đồng cho mỗi đơn vị hàng / …………… đồng cho toàn bộ hợp đồng.
3.2. Bên B được khấu trừ thù lao vào tiền bán hàng khi thanh toán cho Bên A, trừ khi hai bên có thỏa thuận khác.
3.3. Chi phí hợp lý khác (vận chuyển, bảo quản, bảo hiểm…): …………………………… do …… chịu.

Điều 4. Giao nhận hàng và thanh toán
4.1. Bên A giao hàng cho Bên B tại ……………… vào ngày …………… kèm chứng từ, tài liệu: ………………
4.2. Hai bên lập biên bản giao nhận, ghi rõ số lượng, tình trạng hàng hóa.
4.3. Bên B chuyển tiền bán hàng (sau khi trừ thù lao, chi phí đã thỏa thuận) cho Bên A trong vòng …… ngày kể từ ngày nhận tiền từ bên mua, bằng hình thức ……………
4.4. Rủi ro đối với hàng hóa thuộc về ……………… kể từ thời điểm giao nhận.

Điều 5. Quyền và nghĩa vụ của Bên A
5.1. Cung cấp đầy đủ, trung thực thông tin, tài liệu về hàng hóa; bảo đảm hàng hóa được phép lưu thông, thuộc quyền định đoạt của Bên A.
5.2. Trả thù lao và chi phí hợp lý cho Bên B; giao hàng đúng thỏa thuận.
5.3. Yêu cầu Bên B báo cáo tình hình thực hiện; nhận lại hàng chưa bán khi hết hạn ủy thác hoặc chấm dứt hợp đồng.

Điều 6. Quyền và nghĩa vụ của Bên B
6.1. Thực hiện bán hàng đúng thỏa thuận và các chỉ dẫn phù hợp của Bên A; báo cáo định kỳ …… lần/…… cho Bên A.
6.2. Bảo quản hàng hóa, tài liệu được giao; giữ bí mật thông tin liên quan đến việc thực hiện hợp đồng.
6.3. Không ủy thác lại cho bên thứ ba nếu chưa được Bên A chấp thuận bằng văn bản.
6.4. Nhận thù lao và chi phí hợp lý; không chịu trách nhiệm về hàng hóa đã bàn giao đúng thỏa thuận cho Bên A.

Điều 7. Phạt vi phạm và bồi thường thiệt hại
7.1. Bên vi phạm nghĩa vụ hợp đồng phải chịu phạt …… % giá trị phần nghĩa vụ bị vi phạm (không vượt mức tối đa theo quy định của Luật Thương mại).
7.2. Ngoài phạt vi phạm, bên vi phạm phải bồi thường thiệt hại thực tế phát sinh, có chứng cứ hợp lệ.

Điều 8. Bất khả kháng
Bên bị ảnh hưởng bởi sự kiện bất khả kháng phải thông báo bằng văn bản trong vòng …… ngày và cung cấp chứng cứ. Hai bên cùng bàn bạc phương án tiếp tục hoặc chấm dứt hợp đồng.

Điều 9. Chấm dứt hợp đồng
Hợp đồng chấm dứt khi: hết thời hạn; hai bên thỏa thuận chấm dứt; một bên vi phạm nghiêm trọng và bên kia đơn phương chấm dứt theo thỏa thuận hoặc theo luật. Bên muốn chấm dứt phải thông báo trước …… ngày bằng văn bản.

Điều 10. Giải quyết tranh chấp
Tranh chấp được giải quyết trước hết bằng thương lượng, hòa giải. Nếu không thành, một trong các bên có quyền yêu cầu Trọng tài thương mại ……………… (nếu có thỏa thuận trọng tài) hoặc khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền.

Điều 11. Điều khoản chung
11.1. Hợp đồng có hiệu lực từ ngày ký đến hết ngày ……………
11.2. Mọi sửa đổi, bổ sung phải lập thành văn bản và có chữ ký của hai bên.
11.3. Hợp đồng được lập thành …… bản, mỗi bên giữ …… bản, có giá trị pháp lý như nhau.

ĐẠI DIỆN BÊN A          ĐẠI DIỆN BÊN B
(Ký, ghi rõ họ tên, đóng dấu nếu có)     (Ký, ghi rõ họ tên, đóng dấu nếu có)

Hướng dẫn điền mẫu và lưu ý khi ký

Hướng dẫn điền mẫu và lưu ý khi ký (5 bước) – Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa: quy định và mẫu mới nhất 2026
Sơ đồ: Hướng dẫn điền mẫu và lưu ý khi ký
  1. Bước 1: Xác định rõ mục đích là ủy thác bán hay ủy thác mua, rồi chọn phương án phù hợp trong Điều 1 đến Điều 4.
  2. Bước 2: Kiểm tra tư cách bên nhận ủy thác: có đăng ký kinh doanh ngành nghề phù hợp với hàng hóa không, có giấy phép chuyên ngành (nếu hàng có điều kiện) không.
  3. Bước 3: Điền thông tin các bên đúng giấy tờ pháp lý. Với cá nhân, ghi số định danh cá nhân; xem thêm quy định về mã số thuế cá nhân vì hiện nay số định danh cá nhân được dùng làm mã số thuế.
  4. Bước 4: Ghi cụ thể giá, thù lao, thời hạn thanh toán bằng số và bằng chữ để tránh hiểu sai.
  5. Bước 5: Lập biên bản giao nhận hàng và lưu chứng từ thanh toán, báo cáo bán hàng làm căn cứ khi có tranh chấp.

Lưu ý: Mẫu chỉ có tính tham khảo. Hàng hóa có giá trị lớn, hàng xuất nhập khẩu hoặc hàng kinh doanh có điều kiện cần đối chiếu thêm quy định chuyên ngành. Chẳng hạn, ủy thác xuất khẩu, nhập khẩu còn chịu sự điều chỉnh của pháp luật về quản lý ngoại thương.

Thuế và hóa đơn khi nhận thù lao ủy thác

Thù lao ủy thác là khoản thu từ hoạt động cung ứng dịch vụ của bên nhận ủy thác, nên thường phải kê khai nghĩa vụ thuế (GTGT, thu nhập doanh nghiệp hoặc thuế đối với cá nhân/hộ kinh doanh) theo pháp luật thuế hiện hành. Khi bán hàng cho bên thứ ba bằng danh nghĩa của mình, bên nhận ủy thác phải lập hóa đơn, chứng từ theo quy định.

Từ 01/07/2026, hóa đơn, chứng từ thực hiện theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP (thay thế Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP). Cách lập hóa đơn cho từng trường hợp cụ thể phụ thuộc loại hàng, hình thức ủy thác và hướng dẫn của cơ quan thuế, bạn nên đối chiếu văn bản hiện hành. Nếu bán lẻ trực tiếp cho người tiêu dùng, có thể tham khảo mẫu hóa đơn bán lẻ hợp lệ để biết các thông tin cơ bản cần có.

Vi phạm hợp đồng và giải quyết tranh chấp

Khi một bên không thực hiện đúng hợp đồng, bên kia có thể yêu cầu thực hiện đúng hợp đồng, phạt vi phạm (nếu đã thỏa thuận), bồi thường thiệt hại hoặc tạm ngừng, đình chỉ, hủy bỏ hợp đồng trong trường hợp luật cho phép. Theo Luật Thương mại, mức phạt vi phạm do các bên thỏa thuận nhưng không vượt quá 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm.

Tranh chấp thường được giải quyết theo thứ tự: thương lượng, hòa giải, rồi đến Trọng tài thương mại (nếu có thỏa thuận trọng tài hợp lệ) hoặc Tòa án nhân dân có thẩm quyền. Từ 01/07/2025, hệ thống tòa án đã thay đổi theo mô hình Tòa án nhân dân khu vực và Tòa án nhân dân tỉnh, thành phố, vì vậy hãy xác định đúng thẩm quyền khi khởi kiện.

Lưu ý: Nên lưu mọi hợp đồng, biên bản, email, tin nhắn trao đổi và chứng từ thanh toán. Đây là chứng cứ quan trọng nếu xảy ra tranh chấp.

Câu hỏi thường gặp

Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa có bắt buộc công chứng không?

Luật Thương mại chỉ yêu cầu hợp đồng được lập bằng văn bản hoặc hình thức khác có giá trị tương đương, không bắt buộc công chứng. Tuy nhiên, các bên có thể công chứng để tăng giá trị chứng cứ, hoặc khi hàng hóa thuộc loại pháp luật chuyên ngành có yêu cầu riêng.

Cá nhân có được nhận ủy thác mua bán hàng hóa không?

Không. Bên nhận ủy thác phải là thương nhân kinh doanh mặt hàng phù hợp với hàng hóa được ủy thác. Ngược lại, bên ủy thác có thể là thương nhân hoặc không phải thương nhân.

Ủy thác mua bán hàng hóa khác gì ủy quyền?

Ở ủy thác, bên nhận ủy thác giao dịch với bên thứ ba bằng danh nghĩa của chính mình và nhận thù lao. Ở ủy quyền theo Bộ luật Dân sự, người được ủy quyền thường nhân danh người ủy quyền, và việc ủy quyền không nhất thiết có thù lao.

Bên nhận ủy thác có được giao lại cho người khác làm không?

Không được, trừ khi có sự chấp thuận bằng văn bản của bên ủy thác. Vì vậy, hợp đồng nên ghi rõ điều khoản này để tránh tranh chấp.

Thù lao ủy thác bao nhiêu là hợp lý?

Pháp luật để các bên tự thỏa thuận, có thể tính theo tỷ lệ phần trăm giá trị hàng, theo số tiền cố định hoặc theo chênh lệch giá. Quan trọng là ghi cụ thể mức thù lao, thời điểm và cách thanh toán trong hợp đồng.

Hợp đồng ủy thác có dùng cho xuất nhập khẩu được không?

Có. Ủy thác xuất khẩu, nhập khẩu là hình thức phổ biến, nhưng ngoài Luật Thương mại còn phải tuân thủ pháp luật về quản lý ngoại thương, hải quan và thuế. Bạn cần kiểm tra điều kiện của từng mặt hàng trước khi ký.

Hợp đồng ủy thác mua bán hàng hóa giúp bạn tận dụng năng lực của thương nhân chuyên nghiệp để mua hoặc bán hàng. Muốn an toàn, bạn cần chọn đúng bên nhận ủy thác, ghi rõ hàng hóa, giá, thù lao, thời hạn và cách xử lý vi phạm ngay từ đầu. Thông tin cập nhật tháng 10/2026.

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo, được biên soạn theo quy định pháp luật tại thời điểm cập nhật. Với vụ việc cụ thể, bạn nên liên hệ cơ quan có thẩm quyền hoặc luật sư để được hướng dẫn chính xác. Xem miễn trừ trách nhiệm.

Ban biên tập Luật Sư X

Có thể bạn quan tâm

Xem tất cả →