Thời hạn làm giấy khai sinh: sinh con bao lâu phải đăng ký?

Biên soạn:

· Cập nhật:

Thời hạn làm giấy khai sinh: sinh con bao lâu phải đăng ký?

Theo quy định hiện hành, thời hạn làm giấy khai sinh là 60 ngày kể từ ngày sinh con. Trong thời hạn này, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con. Nếu cha mẹ không thể đi, ông bà, người thân thích khác hoặc cá nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ sẽ thực hiện thay. Đăng ký đúng hạn được miễn lệ phí.

Tóm tắt nhanh

  • Hạn đăng ký khai sinh: 60 ngày kể từ ngày trẻ được sinh ra (Luật Hộ tịch 2014, đang áp dụng đến hết 28/02/2027).
  • Nơi đăng ký: UBND cấp xã nơi cư trú (thường trú hoặc tạm trú) của cha hoặc mẹ. Không còn cấp huyện từ 01/07/2025.
  • Đăng ký chậm vẫn được làm bình thường, hiện không bị phạt chỉ vì chậm. Nhưng khai gian dối, sửa giấy tờ, dùng giấy tờ người khác bị phạt 1–5 triệu đồng, nặng hơn có thể bị truy cứu hình sự.
  • Từ 01/03/2027, Luật Hộ tịch 2026 có hiệu lực: có thể đăng ký tại bất kỳ UBND cấp xã nào, thời hạn 60 ngày giữ nguyên.

Thời hạn làm giấy khai sinh là bao lâu?

Điều 15 Luật Hộ tịch 2014 quy định: trong 60 ngày kể từ ngày sinh con, cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký khai sinh cho con. Công chức tư pháp – hộ tịch cấp xã có nhiệm vụ đôn đốc việc này trên địa bàn và có thể đăng ký lưu động khi cần.

Cách tính 60 ngày

Mốc bắt đầu là ngày trẻ được sinh ra, theo giấy chứng sinh. Ví dụ, bé sinh ngày 01/10/2026 thì hạn đăng ký thường rơi vào khoảng ngày 30/11/2026. Nếu ngày cuối trùng ngày nghỉ, bạn nên hỏi cơ quan hộ tịch để biết có được lùi sang ngày làm việc kế tiếp hay không. Cách an toàn nhất là nộp hồ sơ sớm, ngay sau khi mẹ xuất viện.

Ai có trách nhiệm đi đăng ký?

  • Cha hoặc mẹ của trẻ.
  • Trường hợp cha mẹ không thể đăng ký: ông, bà hoặc người thân thích khác.
  • Trường hợp trẻ bị bỏ rơi hoặc không có người thân: cá nhân, tổ chức đang nuôi dưỡng trẻ.

Trẻ sinh ở nước ngoài

Nếu con sinh ở nước ngoài và có quốc tịch Việt Nam, cha mẹ cũng có 60 ngày để đăng ký khai sinh tại Đại sứ quán hoặc cơ quan đại diện Việt Nam ở nước sở tại. Trường hợp về nước trước khi đăng ký thì làm thủ tục tại cơ quan hộ tịch trong nước theo hướng dẫn hiện hành.

Làm giấy khai sinh ở đâu?

Từ 01/07/2025, Việt Nam vận hành chính quyền địa phương hai cấp (tỉnh – xã) và không còn cấp huyện. Vì vậy, đăng ký khai sinh cho trẻ trong nước (không có yếu tố nước ngoài) do UBND cấp xã (xã, phường, đặc khu) nơi cư trú của cha hoặc mẹ thực hiện. Nơi cư trú có thể là nơi thường trú hoặc tạm trú. Nếu không xác định được nơi cư trú của cha mẹ thì đăng ký tại UBND cấp xã nơi trẻ đang sinh sống.

Bạn cũng có thể nộp trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc ứng dụng VNeID. Với trẻ dưới 6 tuổi, có thể làm liên thông ba việc: đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú và cấp thẻ bảo hiểm y tế theo Nghị định 63/2024/NĐ-CP. Nếu gia đình đang ở nhà thuê, bạn có thể tham khảo cách đăng ký tạm trú online để có thông tin cư trú hợp lệ trước khi làm khai sinh.

Hồ sơ cần chuẩn bị

Giấy tờ Ghi chú
Tờ khai đăng ký khai sinh Điền theo mẫu tại cơ quan hoặc điền trực tuyến.
Giấy chứng sinh Do cơ sở y tế nơi trẻ sinh ra cấp.
Thay thế giấy chứng sinh Sinh ngoài cơ sở y tế: văn bản xác nhận của người làm chứng; nếu không có người làm chứng thì giấy cam đoan việc sinh là có thật. Trẻ bị bỏ rơi: biên bản về việc trẻ bị bỏ rơi.
Giấy tờ tùy thân của người đi đăng ký Thẻ căn cước hoặc CCCD còn hạn, hoặc tài khoản định danh điện tử VNeID.
Giấy tờ chứng minh nơi cư trú Để xác định thẩm quyền; nhiều nơi tra cứu được từ cơ sở dữ liệu cư trú.
Giấy đăng ký kết hôn của cha mẹ Nếu cha mẹ chưa đăng ký kết hôn, cần thêm giấy tờ công nhận cha, mẹ, con để ghi thông tin người cha.

Lưu ý: Thông tin trên tờ khai phải khớp với giấy chứng sinh và giấy tờ của cha mẹ. Họ tên, ngày sinh, quê quán, dân tộc trong giấy khai sinh sẽ là thông tin gốc để đối chiếu cho căn cước, học bạ, bảo hiểm sau này. Bạn nên kiểm tra kỹ trước khi ký, vì sửa lại sau này phức tạp hơn nhiều. Số định danh cá nhân của trẻ được cấp khi đăng ký khai sinh và sau này là cơ sở để tra cứu mã số thuế cá nhân, vì từ 01/07/2025 số định danh được dùng làm mã số thuế.

Các bước thực hiện và thời gian trả kết quả

  1. Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ như bảng trên. Với trẻ dưới 6 tuổi, bạn có thể chọn nộp liên thông để xử lý luôn thường trú và thẻ BHYT.
  2. Bước 2: Nộp hồ sơ tại bộ phận một cửa của UBND cấp xã hoặc nộp trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia/VNeID.
  3. Bước 3: Công chức tư pháp – hộ tịch kiểm tra hồ sơ, ghi vào Sổ hộ tịch và cấp số định danh cho trẻ. Nếu hồ sơ đủ, thường giải quyết ngay trong ngày; nhận sau 15 giờ mà chưa xong thì trả vào ngày làm việc kế tiếp.
  4. Bước 4: Nhận Giấy khai sinh. Nên xin thêm bản sao để dùng cho thường trú, BHYT, nhập học. Về sau, thông tin này cũng cần khi làm thẻ căn cước online cho con khi đến độ tuổi quy định.

Trường hợp liên thông, thời gian xử lý thường thủ tục thường trú và thẻ BHYT dài hơn đăng ký khai sinh đơn thuần, và có thể khác nhau tùy địa phương. Bạn theo dõi mã hồ sơ trên cổng dịch vụ công để biết tiến độ.

Khai sinh chậm quá 60 ngày: có bị phạt không?

Trước đây, Nghị định 110/2013/NĐ-CP phạt cảnh cáo người không đăng ký khai sinh đúng hạn. Từ Nghị định 82/2020/NĐ-CP, quy định này đã bỏ. Hiện nay, hành vi xử phạt về khai sinh được quy định tại Điều 37 Nghị định 109/2026/NĐ-CP (hiệu lực từ 18/05/2026), và không có mức phạt nào dành riêng cho việc chỉ đăng ký chậm.

Dù vậy, chậm đăng ký vẫn có hệ quả thực tế:

  • Có thể mất miễn lệ phí: miễn lệ phí áp dụng cho đăng ký đúng hạn. Quá hạn, địa phương có thể thu lệ phí theo mức do HĐND cấp tỉnh quy định.
  • Chậm quyền lợi của trẻ: chưa có giấy khai sinh thì khó cấp thẻ BHYT, đăng ký thường trú, nhập học, làm hộ chiếu, chưa thể kê khai người phụ thuộc. Bạn có thể xem thêm cách tra cứu người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh.
  • Dễ phát sinh thiếu giấy tờ: càng để lâu, giấy chứng sinh, người làm chứng càng khó chứng minh việc sinh.

Lưu ý: Đăng ký quá hạn vẫn theo trình tự thông thường, kể cả khi trẻ đã vài tuổi. Tuy nhiên, nếu không còn giấy chứng sinh, bạn cần chuẩn bị văn bản làm chứng hoặc giấy cam đoan trung thực và các giấy tờ chứng minh trẻ đã sinh sống tại địa phương theo yêu cầu của cơ quan hộ tịch.

Hậu quả pháp lý khi khai sai hoặc làm giả giấy tờ

Nhiều người vì muốn “kịp hạn” hoặc “lách” thủ tục nên khai sai thông tin. Đây là nhóm hành vi bị xử lý, khác với việc chỉ chậm đăng ký.

Hành vi Mức xử lý
Tẩy xóa, sửa chữa làm sai lệch nội dung giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền cấp để làm thủ tục khai sinh Phạt 1.000.000 – 3.000.000 đồng; có thể bị tịch thu giấy tờ bị sửa và buộc nộp lại bản chính.
Cam đoan, làm chứng sai sự thật về việc sinh; cung cấp thông tin, tài liệu sai sự thật; dùng giấy tờ của người khác để khai sinh Phạt 3.000.000 – 5.000.000 đồng; có thể bị kiến nghị xử lý đối với giấy khai sinh đã cấp do vi phạm.
Làm giả giấy tờ (như giấy chứng sinh) hoặc sử dụng giấy tờ giả để khai sinh Có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 341 Bộ luật Hình sự; khoản 1 phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

Cảnh báo: Giấy chứng sinh chỉ do cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp cho trường hợp sinh thực tế. Việc nhờ người khác làm giả, mua bán giấy chứng sinh hoặc khai khống việc sinh đều vi phạm pháp luật và ảnh hưởng đến quyền lợi, nhân thân của trẻ. Hướng hợp pháp là nộp giấy chứng sinh thật; nếu thiếu, dùng văn bản làm chứng hoặc giấy cam đoan trung thực và để cơ quan hộ tịch xác minh.

Khi cần chứng thực bản sao giấy tờ cho hồ sơ, bạn có thể tham khảo hướng dẫn về nơi chứng thực giấy tờ hiện nay. Từ 01/11/2025, chứng thực bản sao, chữ ký không còn phụ thuộc nơi cư trú theo Nghị định 280/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 23/2015.

Luật Hộ tịch 2026 thay đổi gì?

Luật Hộ tịch số 03/2026/QH16, được Quốc hội thông qua ngày 23/04/2026, có hiệu lực từ 01/03/2027 và thay thế Luật Hộ tịch 2014. Trước ngày đó, bạn vẫn áp dụng quy định hiện hành nêu ở trên. Một số điểm đáng chú ý với việc khai sinh:

  • Thời hạn vẫn là 60 ngày kể từ ngày trẻ sinh ra; cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký, nếu không được thì ông bà, người thân hoặc người nuôi dưỡng.
  • Đăng ký tại bất kỳ UBND cấp xã nào, không phụ thuộc nơi cư trú của cha mẹ.
  • Khai sinh chủ động: với trẻ sinh tại cơ sở y tế đã kết nối dữ liệu, UBND cấp xã có thể chủ động đăng ký nếu người yêu cầu lựa chọn và đã cung cấp đủ nội dung. Cơ chế triển khai theo lộ trình của Chính phủ, thống nhất toàn quốc chậm nhất từ 01/01/2031.
  • Thông tin khai sinh là thông tin gốc: giấy tờ, cơ sở dữ liệu khác phải phù hợp với thông tin khai sinh. Khi có sai khác, cần điều chỉnh. Bạn có thể kiểm tra thông tin đang lưu trên giấy tờ bằng cách tra cứu số thẻ căn cước online.

Câu hỏi thường gặp

Sinh con bao lâu thì phải làm giấy khai sinh?

Trong vòng 60 ngày kể từ ngày sinh con. Cha hoặc mẹ có trách nhiệm đăng ký. Nếu cả hai không thể thực hiện thì ông bà, người thân thích hoặc người đang nuôi dưỡng trẻ đăng ký thay.

Làm giấy khai sinh muộn có bị phạt không?

Hiện không có mức phạt hành chính riêng cho việc chỉ đăng ký khai sinh chậm. Bạn vẫn đăng ký theo thủ tục thông thường, nhưng có thể phải nộp lệ phí vì không còn thuộc diện đăng ký đúng hạn. Các mức phạt 1–5 triệu đồng chỉ áp dụng khi có hành vi gian dối hoặc sửa chữa giấy tờ.

Làm giấy khai sinh ở xã nào, có cần về quê không?

Hiện nay đăng ký tại UBND cấp xã nơi cư trú (thường trú hoặc tạm trú) của cha hoặc mẹ, không nhất thiết về quê. Từ 01/03/2027, theo Luật Hộ tịch 2026, bạn có thể đăng ký tại bất kỳ UBND cấp xã nào.

Bao lâu thì nhận được giấy khai sinh?

Nếu hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, cơ quan hộ tịch thường giải quyết ngay trong ngày; nộp sau 15 giờ thì trả vào ngày làm việc tiếp theo. Với hồ sơ liên thông thường trú và BHYT, tổng thời gian dài hơn tùy từng cơ quan.

Chưa đăng ký kết hôn thì có khai sinh cho con được không?

Được. Trẻ vẫn có quyền được khai sinh. Thông tin người cha chỉ được ghi khi có giấy tờ xác nhận quan hệ cha, con theo quy định. Bạn nên hỏi công chức hộ tịch để biết giấy tờ cần bổ sung.

Có làm giấy khai sinh online được không?

Có. Bạn đăng nhập bằng tài khoản VNeID trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, chọn thủ tục đăng ký khai sinh hoặc dịch vụ liên thông cho trẻ dưới 6 tuổi, điền thông tin, đính kèm giấy chứng sinh và chọn cách nhận kết quả.

Tóm lại, bạn có 60 ngày kể từ ngày sinh để đăng ký khai sinh cho con tại UBND cấp xã nơi cư trú. Chậm hạn không bị phạt riêng nhưng ảnh hưởng quyền lợi của trẻ, còn khai sai hoặc dùng giấy tờ giả có thể bị xử phạt và truy cứu hình sự. Hãy làm sớm, khai trung thực và theo dõi mốc 01/03/2027 khi Luật Hộ tịch 2026 có hiệu lực.

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo, được biên soạn theo quy định pháp luật tại thời điểm cập nhật. Với vụ việc cụ thể, bạn nên liên hệ cơ quan có thẩm quyền hoặc luật sư để được hướng dẫn chính xác. Xem miễn trừ trách nhiệm.

Ban biên tập Luật Sư X

Có thể bạn quan tâm

Xem tất cả →