Đảng viên bỏ sinh hoạt đảng ba tháng trong năm mà không có lý do chính đáng thì chi bộ xem xét và đề nghị cấp ủy có thẩm quyền quyết định xóa tên trong danh sách đảng viên. Quy trình gồm: xác minh, đảng viên tự kiểm điểm trước chi bộ, chi bộ biểu quyết, cấp ủy ra quyết định. Đảng viên có 30 ngày làm việc để khiếu nại.
Tóm tắt nhanh
- Căn cứ hiện hành: Điều lệ Đảng và Quy định số 20-QĐ/TW ngày 08/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về thi hành Điều lệ Đảng (Điều 8 về xóa tên đảng viên).
- Bỏ sinh hoạt đảng hoặc không đóng đảng phí ba tháng trong năm mà không có lý do chính đáng thì bị xem xét xóa tên.
- Xóa tên là hình thức xử lý, không phải hình thức kỷ luật. Kỷ luật đảng có bốn hình thức: khiển trách, cảnh cáo, cách chức, khai trừ.
- Chi bộ đề nghị, cấp ủy có thẩm quyền quyết định. Đảng viên được khiếu nại trong 30 ngày làm việc kể từ ngày nhận quyết định.
- Người đã ra khỏi Đảng vì tự bỏ sinh hoạt thì không được xem xét kết nạp lại.
Thế nào là bỏ sinh hoạt đảng?
Sinh hoạt chi bộ định kỳ là nhiệm vụ bắt buộc của mọi đảng viên. “Bỏ sinh hoạt đảng” hiểu đơn giản là đảng viên tự ý không dự sinh hoạt chi bộ, không báo cáo, không xin phép và không có lý do chính đáng.
Quy định hiện hành lấy mốc ba tháng trong năm. Điều này nghĩa là tổng thời gian vắng trong một năm, không nhất thiết phải vắng liên tục ba tháng. Mốc này cũng áp dụng với việc không đóng đảng phí.
Đảng viên vắng mặt có lý do chính đáng và đã báo cáo chi bộ thì không bị coi là bỏ sinh hoạt. Chi bộ là nơi xem xét lý do này.
Văn bản nào đang điều chỉnh việc xử lý?
Việc xóa tên đảng viên được quy định trong các văn bản thi hành Điều lệ Đảng. Nội dung này được kế thừa qua nhiều đời văn bản:
- Trước đây: Quy định số 29-QĐ/TW (2016), sau đó Quy định số 24-QĐ/TW (2021) và Quy định số 232-QĐ/TW ngày 20/01/2025. Nhiều bài viết cũ vẫn trích dẫn các văn bản này.
- Hiện nay: Quy định số 20-QĐ/TW ngày 08/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về thi hành Điều lệ Đảng, có hiệu lực từ ngày ký, gồm 46 điều. Quy định này thay thế Quy định số 294-QĐ/TW. Việc xóa tên đảng viên và giải quyết khiếu nại nằm ở Điều 8.
Về kỷ luật đảng, Quy định số 212-QĐ/TW ngày 17/8/2026 của Bộ Chính trị đã thay thế Quy định số 69-QĐ/TW (2022) và Quy định số 264-QĐ/TW (2025). Nếu bạn gặp tài liệu nhắc Quy định 69, hãy hiểu đó là văn bản cũ.
Lưu ý: Quy định về Đảng có thể được hướng dẫn thêm bởi Ban Bí thư, Ban Tổ chức Trung ương hoặc cấp ủy địa phương. Khi xử lý cụ thể, tổ chức đảng cần đối chiếu hướng dẫn mới nhất áp dụng cho mình.
Những trường hợp bị xóa tên đảng viên
Theo Điều 8 Quy định 20-QĐ/TW, chi bộ xem xét, đề nghị cấp ủy có thẩm quyền quyết định xóa tên trong danh sách đảng viên đối với các trường hợp sau:
- Bỏ sinh hoạt đảng hoặc không đóng đảng phí ba tháng trong năm mà không có lý do chính đáng.
- Tự ý trả thẻ đảng viên hoặc tự hủy thẻ đảng viên.
- Giảm sút ý chí phấn đấu, không thực hiện nhiệm vụ đảng viên, đã được chi bộ giáo dục nhưng sau 12 tháng phấn đấu vẫn không tiến bộ.
- Hai năm liền vi phạm tư cách đảng viên.
- Không bảo đảm tiêu chuẩn chính trị theo quy định của Bộ Chính trị.
Với đảng viên dự bị, nếu hết 12 tháng dự bị mà không đủ điều kiện công nhận chính thức thì chi bộ đề nghị cấp ủy có thẩm quyền xóa tên.
Quy trình xử lý đảng viên bỏ sinh hoạt đảng
Các bước dưới đây tổng hợp theo trình tự được hướng dẫn cho việc xóa tên đảng viên. Mỗi đảng bộ có thể có biểu mẫu và thời hạn nội bộ riêng.
- Bước 1 – Xác minh và giáo dục: Chi ủy, bí thư chi bộ nắm tình hình, tìm hiểu lý do vắng mặt, nhắc nhở và vận động đảng viên quay lại sinh hoạt. Việc này nên được ghi nhận bằng văn bản, biên bản làm việc.
- Bước 2 – Đảng viên làm bản tự kiểm điểm: Đảng viên làm bản tự kiểm điểm và kiểm điểm trước chi bộ, đồng thời nộp lại thẻ đảng viên (nếu có). Nếu chi ủy đã yêu cầu đến lần thứ 3 mà đảng viên không làm bản kiểm điểm hoặc không đến họp, chi bộ vẫn xem xét, xử lý. Cách viết bản kiểm điểm có thể tham khảo bài cách viết bản kiểm điểm.
- Bước 3 – Chi bộ họp, biểu quyết: Chi bộ họp xem xét. Nếu có từ hai phần ba đảng viên chính thức trở lên biểu quyết đồng ý xóa tên thì chi bộ ra nghị quyết, ghi biên bản. Biểu quyết bằng thẻ đảng viên hoặc phiếu kín.
- Bước 4 – Báo cáo cấp ủy có thẩm quyền: Chi bộ gửi nghị quyết, biên bản, bản kiểm điểm và hồ sơ liên quan lên cấp ủy có thẩm quyền (thường qua đảng ủy cơ sở). Với đảng viên dự bị, đảng ủy cơ sở xem xét và cần từ hai phần ba đảng ủy viên trở lên đồng ý trước khi báo cáo cấp ủy có thẩm quyền.
- Bước 5 – Cấp ủy ra quyết định: Cấp ủy có thẩm quyền xem xét hồ sơ và quyết định xóa tên trong danh sách đảng viên. Cấp ủy có thể yêu cầu bổ sung hoặc đề nghị chi bộ xem xét lại nếu hồ sơ chưa đủ.
- Bước 6 – Thông báo và lưu hồ sơ: Quyết định được gửi cho chi bộ và đảng viên bị xóa tên, kèm hướng dẫn quyền khiếu nại. Hồ sơ đảng viên được xử lý, lưu trữ theo quy định.
Cảnh báo: Nếu quyết định xóa tên ban hành sai thẩm quyền hoặc không đúng trình tự, cấp ủy cấp trên có thể yêu cầu hủy và làm lại. Vì vậy chi bộ cần lập hồ sơ đầy đủ, ghi rõ lý do và việc đã giáo dục, nhắc nhở.
Xóa tên khác kỷ luật như thế nào?
Xóa tên khỏi danh sách đảng viên là hình thức xử lý về mặt tổ chức. Nó không nằm trong bốn hình thức kỷ luật đối với đảng viên chính thức.
| Tiêu chí | Xóa tên đảng viên | Kỷ luật đảng |
|---|---|---|
| Bản chất | Hình thức xử lý tổ chức, kết thúc tư cách đảng viên | Hình thức kỷ luật khi vi phạm |
| Hình thức | Xóa tên trong danh sách đảng viên | Khiển trách, cảnh cáo, cách chức, khai trừ |
| Văn bản chính | Điều 8 Quy định 20-QĐ/TW (2026) | Quy định 212-QĐ/TW (2026) |
| Đề nghị | Chi bộ đề nghị, cấp ủy có thẩm quyền quyết định | Theo thẩm quyền và quy trình kiểm tra, kỷ luật |
Nếu đảng viên bỏ sinh hoạt kèm theo hành vi vi phạm khác (ví dụ vi phạm quy định của Đảng, pháp luật), tổ chức đảng vẫn có thể xem xét kỷ luật phần vi phạm đó theo Quy định 212-QĐ/TW. Hai việc này được đánh giá theo tiêu chí riêng.
Khi nào vắng sinh hoạt không bị coi là “bỏ”?
Có lý do chính đáng và đã báo cáo chi bộ
Đi công tác dài ngày, ốm nặng, điều trị bệnh, hoàn cảnh gia đình đặc biệt… là những lý do thường được chi bộ xem xét. Đảng viên nên báo cáo sớm bằng văn bản hoặc điện thoại và có giấy tờ chứng minh.
Được miễn công tác và sinh hoạt đảng
Đảng viên tuổi cao, sức khỏe yếu hoặc có hoàn cảnh đặc biệt có thể làm đơn xin miễn công tác và sinh hoạt đảng theo Điều 7 của quy định thi hành Điều lệ Đảng. Chi bộ xem xét, cấp ủy có thẩm quyền quyết định. Trong thời gian được miễn, đảng viên không bị tính là bỏ sinh hoạt. Hết thời hạn miễn mà không quay lại, không xin gia hạn thì có thể bị xem xét theo quy định.
Đơn xin miễn nên trình bày rõ lý do, thời hạn và có xác nhận liên quan. Bạn có thể xem thêm phong cách ngôn ngữ hành chính để diễn đạt đơn rõ ràng, đúng thể thức.
Chuyển nơi ở, nơi làm việc nhưng chưa kịp chuyển sinh hoạt
Đảng viên chuyển nơi cư trú hoặc công tác phải làm thủ tục chuyển sinh hoạt đảng. Nếu bị gián đoạn, tổ chức đảng sẽ thẩm tra. Trường hợp gián đoạn do lỗi của bản thân đảng viên, sau khi có đủ căn cứ, tổ chức đảng có thể không nối lại sinh hoạt và thông báo xóa tên.
Khiếu nại quyết định xóa tên
- Thời hạn khiếu nại: 30 ngày làm việc kể từ ngày đảng viên nhận được quyết định xóa tên.
- Nơi khiếu nại: cấp ủy cấp trên, có thể lên đến Ban Bí thư Trung ương Đảng.
- Thời hạn giải quyết: không quá 60 ngày làm việc đối với cấp ủy cấp tỉnh, cấp ủy cấp trên trực tiếp của tổ chức cơ sở đảng và tương đương; không quá 90 ngày làm việc đối với cấp Trung ương, tính từ ngày nhận khiếu nại.
- Không giải quyết khi: quá hạn 30 ngày làm việc; đã được cấp có thẩm quyền cao nhất xem xét, kết luận; cá nhân hoặc tập thể khiếu nại hộ; khiếu nại khi chưa có quyết định xóa tên.
Đảng viên ở nước ngoài có quy định riêng về giải quyết khiếu nại xóa tên.
Hậu quả và khả năng kết nạp lại
Khi quyết định xóa tên có hiệu lực, người đó không còn là đảng viên. Họ không còn quyền và nghĩa vụ đảng viên theo Điều lệ Đảng, kể cả quyền biểu quyết, ứng cử, đề cử trong tổ chức đảng.
Về kết nạp lại, quy định thi hành Điều lệ Đảng nêu rõ không xem xét, kết nạp lại những người trước đây ra khỏi Đảng vì lý do tự bỏ sinh hoạt đảng. Quy định này cũng áp dụng với một số trường hợp khác như làm đơn xin ra khỏi Đảng (trừ lý do gia đình đặc biệt khó khăn), gây mất đoàn kết nội bộ nghiêm trọng hoặc bị kết án hình sự về một số loại tội theo quy định.
Lưu ý: Ngoài hậu quả về tư cách đảng viên, người đang là cán bộ, công chức, viên chức giữ vị trí đòi hỏi là đảng viên có thể bị xem xét lại quy hoạch, bổ nhiệm theo quy chế của cơ quan, tổ chức.
Đoàn viên thanh niên là đảng viên trẻ vẫn cần nắm rõ nghĩa vụ ở cả hai tổ chức. Bạn có thể tham khảo thêm bài nhiệm vụ và quyền của đoàn viên và cơ quan lãnh đạo cao nhất của chi đoàn.
Tình huống minh họa
Anh Minh, đảng viên chính thức, chuyển vào miền Nam làm việc từ đầu năm nhưng không làm thủ tục chuyển sinh hoạt, cũng không liên hệ chi bộ cũ. Cuối năm, chi bộ ghi nhận anh vắng sinh hoạt và không đóng đảng phí quá ba tháng.
Chi ủy liên hệ, yêu cầu anh làm bản tự kiểm điểm. Anh viết bản kiểm điểm, giải thích do công việc bận nhưng không có lý do khách quan, không báo cáo. Chi bộ họp, có hơn hai phần ba đảng viên chính thức đồng ý đề nghị xóa tên, báo cáo cấp ủy có thẩm quyền. Cấp ủy ra quyết định xóa tên. Anh có 30 ngày làm việc để khiếu nại nếu cho rằng quyết định chưa đúng.
Nếu anh báo cáo sớm, xin chuyển sinh hoạt đúng thủ tục thì không rơi vào trường hợp bỏ sinh hoạt.
Căn cứ pháp lý
Căn cứ pháp lý
- Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam.
- Quy định số 20-QĐ/TW ngày 08/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương về thi hành Điều lệ Đảng (Điều 7, Điều 8).
- Quy định số 212-QĐ/TW ngày 17/8/2026 của Bộ Chính trị về kỷ luật tổ chức đảng, đảng viên vi phạm.
- Các văn bản đã được thay thế, còn xuất hiện trong tài liệu cũ: Quy định số 29-QĐ/TW (2016), 24-QĐ/TW (2021), 232-QĐ/TW (2025), 294-QĐ/TW (2025); Quy định số 69-QĐ/TW (2022), 264-QĐ/TW (2025).
- Hướng dẫn của Ban Bí thư, Ban Tổ chức Trung ương về công tác đảng viên.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026.
Câu hỏi thường gặp
Đảng viên bỏ sinh hoạt 3 tháng có bị xóa tên không?
Có thể. Nếu bỏ sinh hoạt hoặc không đóng đảng phí ba tháng trong năm mà không có lý do chính đáng, chi bộ xem xét và đề nghị cấp ủy có thẩm quyền quyết định xóa tên. Nếu có lý do chính đáng và đã báo cáo, đảng viên không bị xử lý theo hướng này.
Ba tháng là liên tục hay cộng dồn trong năm?
Quy định dùng cụm “ba tháng trong năm”, tức tính tổng thời gian vắng trong năm, không đòi hỏi phải vắng liên tục. Đảng viên vắng rải rác nhưng cộng lại đủ ba tháng vẫn có thể bị xem xét.
Ai quyết định xóa tên đảng viên?
Chi bộ biểu quyết và đề nghị, còn cấp ủy có thẩm quyền ra quyết định. Chi bộ không tự quyết định xóa tên.
Bị xóa tên có bị coi là kỷ luật đảng không?
Không. Xóa tên là hình thức xử lý, không nằm trong các hình thức kỷ luật (khiển trách, cảnh cáo, cách chức, khai trừ). Tuy nhiên hậu quả là người đó không còn tư cách đảng viên.
Bị xóa tên vì bỏ sinh hoạt có được kết nạp lại không?
Không. Quy định thi hành Điều lệ Đảng nêu rõ không xem xét kết nạp lại những người từng ra khỏi Đảng vì lý do tự bỏ sinh hoạt đảng.
Không đồng ý với quyết định xóa tên thì làm gì?
Bạn làm đơn khiếu nại lên cấp ủy cấp trên trong 30 ngày làm việc kể từ ngày nhận quyết định. Khiếu nại quá hạn hoặc khi chưa có quyết định xóa tên sẽ không được giải quyết.
Tóm lại, đảng viên bỏ sinh hoạt đảng ba tháng trong năm không có lý do chính đáng có thể bị xóa tên theo Điều 8 Quy định 20-QĐ/TW (2026). Chi bộ cần xác minh, yêu cầu tự kiểm điểm, biểu quyết và báo cáo cấp ủy có thẩm quyền; đảng viên giữ quyền khiếu nại trong 30 ngày làm việc. Chủ động báo cáo lý do và làm thủ tục chuyển sinh hoạt hoặc xin miễn đúng quy định là cách tránh hậu quả này.
