Để rút BHXH 1 lần, bạn cần đã chấm dứt tham gia BHXH, có đơn đề nghị theo mẫu 14-HSB và thuộc một trong các trường hợp luật cho phép. Điển hình là có thời gian đóng trước 01/07/2025, đã nghỉ đủ 12 tháng và đóng chưa đủ 20 năm. Nếu chưa thật cần tiền, bạn có thể bảo lưu, đóng tiếp hoặc chờ nhận lương hưu, trợ cấp hằng tháng.
Tóm tắt nhanh
- Căn cứ chính: Điều 70 Luật BHXH 2024 (hiệu lực 01/07/2025) và Nghị định 158/2025/NĐ-CP.
- Người có thời gian đóng BHXH trước 01/07/2025: nghỉ đủ 12 tháng, không đóng bắt buộc lẫn tự nguyện, đóng chưa đủ 20 năm thì vẫn được rút nếu có đề nghị.
- Người tham gia BHXH lần đầu từ 01/07/2025: chỉ được rút trong các trường hợp đặc biệt (đủ tuổi hưu nhưng chưa đủ 15 năm, định cư nước ngoài, bệnh hiểm nghèo, suy giảm khả năng lao động từ 81%…).
- Hồ sơ cơ bản: sổ BHXH và đơn mẫu 14-HSB, có thể nộp trực tiếp, qua bưu điện hoặc trực tuyến.
- Giải pháp thay thế: bảo lưu thời gian đóng, đóng BHXH tự nguyện, đóng bù thời gian còn thiếu, hưởng trợ cấp hằng tháng.
Ai được rút BHXH 1 lần hiện nay?
Theo Điều 70 Luật BHXH 2024, người lao động là công dân Việt Nam đã chấm dứt tham gia BHXH, có đề nghị thì được hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp dưới đây. Điều kiện phụ thuộc vào việc bạn có thời gian đóng BHXH trước hay sau ngày 01/07/2025.
Nhóm 1: Có thời gian đóng BHXH trước ngày 01/07/2025
Bạn được rút nếu đồng thời đáp ứng các điều kiện sau:
- Đã không còn thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc sau 12 tháng;
- Không tham gia BHXH tự nguyện;
- Thời gian đóng BHXH chưa đủ 20 năm;
- Có đơn đề nghị hưởng BHXH một lần.
Theo Nghị định 158/2025/NĐ-CP, mốc 12 tháng được hiểu là khoảng thời gian liên tục không đóng BHXH, tính đến tháng liền kề trước thời điểm cơ quan BHXH nhận hồ sơ. Vì vậy, chỉ cần bạn có thời gian đóng trước 01/07/2025, kể cả vừa bắt đầu đóng cuối tháng 6/2025, thì vẫn thuộc nhóm này.
Nhóm 2: Tham gia BHXH lần đầu từ ngày 01/07/2025
Nhóm này không áp dụng quy định “nghỉ việc 12 tháng được rút”. Bạn chỉ được rút BHXH một lần trong các trường hợp đặc biệt:
- Đủ tuổi hưởng lương hưu nhưng chưa đủ 15 năm đóng BHXH (nếu không rút, bạn có thể chọn hưởng trợ cấp hằng tháng);
- Ra nước ngoài để định cư;
- Đang mắc một trong các bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS;
- Suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên hoặc là người khuyết tật đặc biệt nặng;
- Người làm việc trong quân đội, công an, cơ yếu… khi phục viên, xuất ngũ, thôi việc mà không thuộc diện đóng BHXH bắt buộc, không đóng tự nguyện và không đủ điều kiện hưởng lương hưu.
Lưu ý: Nhiều người hiểu nhầm rằng “từ 01/07/2025 không ai được rút BHXH 1 lần”. Thực tế, người có thời gian đóng trước mốc này vẫn được rút nếu đủ điều kiện ở Nhóm 1. Nếu bạn vừa đủ điều kiện rút một lần vừa đủ điều kiện hưởng lương hưu, việc chọn chế độ nào do bạn quyết định theo đề nghị của mình.
Hồ sơ và cách rút BHXH 1 lần từng bước
Hồ sơ cần chuẩn bị
- Sổ BHXH (bản chính, đã chốt quá trình đóng nếu cần);
- Đơn đề nghị hưởng BHXH một lần theo mẫu số 14-HSB;
- Giấy tờ tùy thân (căn cước hoặc CCCD còn hạn, hộ chiếu) để đối chiếu. Nếu bạn còn dùng thẻ cũ hoặc chưa rõ thông tin cấp thẻ, xem thêm hướng dẫn làm căn cước công dân online;
- Giấy tờ bổ sung tùy trường hợp: giấy tờ chứng minh định cư nước ngoài; hồ sơ bệnh án với bệnh hiểm nghèo; biên bản giám định y khoa với trường hợp suy giảm khả năng lao động; giấy ủy quyền nếu nhờ người khác làm thay.
Giấy tờ bằng tiếng nước ngoài cần có bản dịch tiếng Việt được chứng thực hoặc công chứng. Bạn có thể tham khảo thêm về nơi chứng thực giấy tờ theo quy định hiện hành sau khi bỏ cấp huyện.
Các bước thực hiện
- Bước 1: Kiểm tra quá trình đóng trên ứng dụng VssID hoặc sổ BHXH, xem có tháng bị trùng, thiếu hoặc sai thông tin không. Nếu có, nhờ đơn vị cũ hoặc cơ quan BHXH điều chỉnh trước khi nộp hồ sơ.
- Bước 2: Điền đơn 14-HSB. Ghi chính xác số định danh cá nhân/căn cước, số điện thoại, nội dung yêu cầu “BHXH một lần” và thông tin tài khoản ngân hàng nếu nhận tiền qua tài khoản.
- Bước 3: Nộp hồ sơ trực tiếp tại cơ quan BHXH trên địa bàn, qua dịch vụ bưu chính, hoặc trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia/ứng dụng VssID (chọn dịch vụ hưởng BHXH một lần, kê khai và gửi hồ sơ điện tử).
- Bước 4: Nhận kết quả. Cơ quan BHXH giải quyết và chi trả trong thời hạn theo quy trình hiện hành, thường chỉ vài ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Nếu từ chối, cơ quan BHXH phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Việc giải quyết chế độ tại cơ quan BHXH không thu phí; nếu gửi qua bưu điện, bạn chỉ trả cước dịch vụ bưu chính. Muốn tự ước tính số tiền trước khi nộp hồ sơ, bạn xem hướng dẫn cách tính bảo hiểm xã hội 1 lần trên VssID.
Cảnh báo: Chỉ làm thủ tục tại cơ quan BHXH, cổng dịch vụ công hoặc ứng dụng chính thức. Không đưa sổ BHXH, căn cước, mã OTP cho người lạ hứa “rút nhanh, rút hộ có phí”. Đây là hình thức lừa đảo phổ biến và bạn có thể mất cả tiền lẫn quyền lợi đã đóng.
Rút BHXH 1 lần được nhận bao nhiêu tiền?
Mức hưởng BHXH một lần được tính theo số năm đóng và mức bình quân tiền lương, thu nhập làm căn cứ đóng, cụ thể:
- 1,5 tháng bình quân tiền lương/thu nhập cho mỗi năm đóng trước năm 2014;
- 2 tháng bình quân cho mỗi năm đóng từ năm 2014 trở đi.
Tiền lương làm căn cứ đóng của các năm trước được điều chỉnh theo hệ số trượt giá hằng năm. Vì vậy số tiền thực nhận thường cao hơn con số cộng thô các lần đóng, và hệ số này thay đổi theo từng năm giải quyết.
Ví dụ: Chị Lan đóng BHXH bắt buộc từ tháng 1/2016 đến tháng 12/2021 (6 năm), nghỉ việc và sau 12 tháng không đóng tiếp. Giả sử bình quân tiền lương đóng đã điều chỉnh là 8 triệu đồng/tháng. Mức hưởng khoảng: 6 năm × 2 tháng × 8 triệu = 96 triệu đồng. Đây là con số ước tính, số liệu chính thức do cơ quan BHXH tính trên dữ liệu thực tế.
Lưu ý quan trọng: khi đã nhận BHXH một lần, thời gian đóng tương ứng không còn được bảo lưu để cộng nối. Bạn mất cơ hội tích lũy cho lương hưu và thẻ BHYT do quỹ hoặc ngân sách đóng sau này.
Vì sao nhà nước muốn hạn chế rút BHXH 1 lần?
Rút BHXH 1 lần giúp người lao động có tiền ngay khi khó khăn, nhưng về dài hạn gây nhiều hệ lụy:
- Người lao động rút khi còn trẻ có thể không còn thời gian đóng để hưởng lương hưu, thiếu thu nhập ổn định khi về già;
- Mất quyền lợi đi kèm lương hưu như thẻ BHYT, trợ cấp mai táng, trợ cấp tuất cho thân nhân;
- Gánh nặng an sinh chuyển sang gia đình và ngân sách nhà nước (trợ cấp hưu trí xã hội, hỗ trợ người nghèo…).
Vì thế Luật BHXH 2024 thiết kế hệ thống theo hướng khuyến khích bảo lưu thời gian đóng và hưởng chế độ hưu trí, đồng thời siết điều kiện rút một lần với người mới tham gia từ 01/07/2025.
Giải pháp thay thế rút BHXH 1 lần cho người lao động
1. Bảo lưu thời gian đóng BHXH
Người nghỉ việc chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu, chưa nhận BHXH một lần và chưa hưởng trợ cấp hằng tháng thì được bảo lưu thời gian đóng. Khi đi làm lại hoặc tham gia BHXH tự nguyện, thời gian cũ được cộng nối. Bảo lưu không mất phí và không giới hạn thời gian, nhưng bạn nhớ giữ sổ BHXH hoặc tài khoản VssID.
2. Đóng tiếp BHXH tự nguyện
Nếu chưa có việc làm ổn định, bạn có thể đóng BHXH tự nguyện để cộng nối thời gian, không để đứt quãng. Luật cho phép nhiều phương thức đóng: hằng tháng, 3 tháng, 6 tháng, 12 tháng một lần, hoặc đóng một lần cho nhiều năm về sau (không quá 5 năm một lần). Mức đóng linh hoạt theo thu nhập tự chọn, và một số nhóm được Nhà nước hỗ trợ một phần tiền đóng.
3. Hạ điều kiện lương hưu xuống 15 năm
Từ 01/07/2025, thời gian đóng tối thiểu để hưởng lương hưu giảm từ 20 năm xuống 15 năm. Nhiều người trước đây đóng 15–19 năm phải rút một lần, nay có thể tiếp tục đóng thêm để đủ 15 năm và nhận lương hưu hằng tháng kèm thẻ BHYT. Về lâu dài, lương hưu thường có lợi hơn khoản tiền rút một lần.
4. Đóng một lần cho thời gian còn thiếu
- BHXH bắt buộc: người đủ tuổi nghỉ hưu nhưng còn thiếu tối đa 6 tháng đóng được đóng một lần cho khoảng thời gian thiếu để hưởng lương hưu (khoản 7 Điều 33 Luật BHXH 2024 và Thông tư 12/2025/TT-BNV).
- BHXH tự nguyện: người đủ tuổi nghỉ hưu mà thời gian đóng còn thiếu không quá 5 năm được đóng một lần cho đủ 15 năm để hưởng lương hưu, theo hướng dẫn tại Nghị định 159/2025/NĐ-CP.
Cách tính số tiền đóng bù cụ thể do cơ quan BHXH hướng dẫn. Bạn nên hỏi trực tiếp nơi quản lý sổ trước khi quyết định.
5. Chọn trợ cấp hằng tháng thay vì rút một lần
Người đủ tuổi nghỉ hưu nhưng đóng chưa đủ 15 năm, chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, nếu không hưởng BHXH một lần và không bảo lưu thì có thể đề nghị hưởng trợ cấp hằng tháng theo Điều 23 Luật BHXH 2024. Thời gian và mức hưởng tính theo thời gian và mức đóng, mức thấp nhất bằng mức trợ cấp hưu trí xã hội. Trong thời gian hưởng, ngân sách nhà nước đóng BHYT. Mức trợ cấp này đã được điều chỉnh tăng 8% từ 01/07/2026 cùng với lương hưu.
6. Vay hoặc xoay vòng tài chính ngắn hạn thay vì “bán” quyền lợi hưu trí
Nếu chỉ cần tiền gấp vài tháng, bạn nên cân nhắc các giải pháp ngắn hạn như hỗ trợ từ người thân hoặc vay có thỏa thuận rõ ràng. Với khoản vay giữa cá nhân, bạn nên lập văn bản; tham khảo mẫu giấy ghi nợ viết tay để thỏa thuận được rõ ràng. Cách này giúp bạn giữ nguyên số năm đã đóng.
7. Nếu đang thất nghiệp, kiểm tra quyền lợi bảo hiểm thất nghiệp
Nếu vừa nghỉ việc và có đóng bảo hiểm thất nghiệp, bạn nên xem mình có được hưởng trợ cấp thất nghiệp, hỗ trợ học nghề hoặc tư vấn việc làm hay không. Điều kiện và thời gian hưởng thực hiện theo pháp luật về việc làm hiện hành; nên kiểm tra tại trung tâm dịch vụ việc làm hoặc Cổng Dịch vụ công trước khi tính đến việc rút BHXH.
Nên rút hay bảo lưu? Ba tình huống minh họa
Lưu ý: Đây là gợi ý để bạn tự cân nhắc, không thay thế việc đối chiếu số liệu thực tế của bạn tại cơ quan BHXH.
| Tình huống | Hướng cân nhắc |
|---|---|
| Anh Nam, 38 tuổi, đã đóng 12 năm, nghỉ việc 14 tháng, đang có việc tự do | Còn nhiều năm lao động, nên bảo lưu và đóng tự nguyện hoặc đi làm lại để đủ 15 năm hưởng lương hưu, thay vì rút một lần. |
| Chị Hoa, mới đóng 3 năm trước 2025, ra nước ngoài định cư | Thuộc trường hợp định cư nước ngoài nên được rút. Chuẩn bị giấy tờ chứng minh định cư có bản dịch chứng thực. |
| Ông Tư, vừa đủ tuổi nghỉ hưu, đóng 13 năm | Có thể đóng bù cho đủ 15 năm để hưởng lương hưu, hoặc chọn trợ cấp hằng tháng; rút một lần là lựa chọn cuối cùng. |
Nếu bạn còn đang trong độ tuổi lao động và có thể đi làm lại, hãy xem thêm độ tuổi lao động theo quy định mới để tính toán kế hoạch đóng tiếp.
Căn cứ pháp lý
- Luật Bảo hiểm xã hội 2024 (hiệu lực từ 01/07/2025), đặc biệt Điều 23, Điều 33, Điều 64, Điều 70;
- Nghị định 158/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật BHXH về BHXH bắt buộc;
- Nghị định 159/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật BHXH về BHXH tự nguyện;
- Thông tư 12/2025/TT-BNV;
- Quyết định của BHXH Việt Nam ban hành mẫu số 14-HSB và quy trình giải quyết chế độ BHXH.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026.
Câu hỏi thường gặp
Nghỉ việc bao lâu thì rút được BHXH 1 lần?
Nếu bạn có thời gian đóng BHXH trước 01/07/2025, bạn cần nghỉ đủ 12 tháng liên tục không đóng BHXH và đóng chưa đủ 20 năm. Người tham gia lần đầu từ 01/07/2025 không áp dụng mốc 12 tháng này, chỉ rút trong các trường hợp đặc biệt.
Rút BHXH 1 lần có phải có sổ BHXH không?
Hồ sơ cơ bản gồm sổ BHXH và đơn mẫu 14-HSB. Nếu bị mất sổ hoặc chưa chốt sổ, bạn nên liên hệ cơ quan BHXH nơi quản lý để được hướng dẫn cấp lại hoặc xác nhận quá trình đóng trước khi nộp hồ sơ.
Có thể nhờ người khác rút BHXH 1 lần thay không?
Có thể ủy quyền theo quy định pháp luật, kèm hợp đồng hoặc giấy ủy quyền hợp lệ và giấy tờ tùy thân của người được ủy quyền. Hãy chỉ ủy quyền cho người thân đáng tin cậy và tuyệt đối không giao thông tin tài khoản, mã OTP cho người không quen biết.
Rút xong BHXH 1 lần có đóng lại từ đầu được không?
Có. Bạn vẫn có thể đi làm hoặc tham gia BHXH tự nguyện trở lại, nhưng thời gian đã hưởng một lần không được tính cộng nối nữa. Thời gian đóng mới sẽ được tính từ đầu.
BHXH tự nguyện có rút 1 lần được không?
Có, theo Điều 102 Luật BHXH 2024 và Nghị định 159/2025/NĐ-CP, nhưng điều kiện cũng chặt tương tự bảo hiểm bắt buộc. Bạn nên đối chiếu thời điểm tham gia và thời gian đóng trước khi nộp hồ sơ.
Số tiền rút BHXH 1 lần có chịu thuế TNCN không?
Khoản BHXH một lần là chế độ hưởng từ quỹ bảo hiểm xã hội, không phải thu nhập từ tiền lương, tiền công, nên không thuộc diện chịu thuế TNCN theo quy định hiện hành. Bạn nên đối chiếu thêm hướng dẫn tại Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi (hiệu lực 01/07/2026).
Rút BHXH 1 lần vẫn là quyền hợp pháp của nhiều người lao động, nhưng chỉ nên chọn khi bạn đã cân nhắc kỹ. Với Luật BHXH 2024, bạn có thêm nhiều lựa chọn như bảo lưu, đóng tiếp, đóng bù hay nhận trợ cấp hằng tháng để giữ quyền lợi lâu dài. Trước khi nộp hồ sơ, hãy kiểm tra quá trình đóng trên VssID và tính toán số tiền thực nhận so với lương hưu trong tương lai.
