Án tích có thể được xóa mà bạn không cần làm đơn gửi Tòa án, nhưng không phải “tự xóa” vô điều kiện. Với phần lớn tội phạm, bạn được đương nhiên xóa án tích khi đã chấp hành xong hình phạt chính, hình phạt bổ sung và các quyết định khác của bản án, đồng thời không phạm tội mới trong 1 đến 5 năm tùy mức hình phạt. Riêng một số nhóm tội đặc biệt thì Tòa án phải ra quyết định xóa án tích.
Tóm tắt nhanh
- Đương nhiên xóa án tích: không cần Tòa án ra quyết định, nhưng phải đủ điều kiện về hình phạt và thời hạn “không phạm tội mới”.
- Thời hạn: 1 năm (cảnh cáo, phạt tiền, cải tạo không giam giữ, án treo), 2 năm (tù đến 5 năm), 3 năm (tù trên 5 đến 15 năm), 5 năm (tù trên 15 năm, chung thân, tử hình đã được giảm án).
- Tội xâm phạm an ninh quốc gia, phá hoại hòa bình, chống loài người, tội phạm chiến tranh: không đương nhiên xóa, phải do Tòa án quyết định.
- Muốn có giấy tờ chứng minh “không có án tích”, bạn xin cấp Phiếu lý lịch tư pháp (trực tuyến hoặc trực tiếp).
- Phạm tội mới khi chưa được xóa án tích thì thời hạn xóa án tích cũ bị tính lại.
Án tích là gì?
Án tích là hậu quả pháp lý của việc bị kết án bằng bản án đã có hiệu lực. Thông tin này được ghi nhận trong cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp. Trong đời sống, nhiều người gọi án tích chưa được xóa là “tiền án”.
Xóa án tích là chế định nhân đạo của luật hình sự. Khi đã được xóa án tích, bạn được coi là chưa bị kết án và không phải tiếp tục gánh chịu hậu quả pháp lý của việc từng bị kết án. Quy định nằm ở các Điều 69 đến 73 và Điều 107 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017, 2025).
Có mấy hình thức xóa án tích?
Bộ luật Hình sự quy định 3 hình thức, ngoài ra có quy định riêng cho người dưới 18 tuổi:
- Đương nhiên được xóa án tích (Điều 70): áp dụng cho phần lớn người bị kết án. Không cần Tòa án ra quyết định.
- Xóa án tích theo quyết định của Tòa án (Điều 71): áp dụng với người bị kết án về các tội thuộc Chương XIII (xâm phạm an ninh quốc gia) và Chương XXVI (phá hoại hòa bình, chống loài người, tội phạm chiến tranh).
- Xóa án tích trong trường hợp đặc biệt (Điều 72): Tòa án có thể xóa sớm khi người bị kết án đã chấp hành ít nhất một phần ba thời hạn “không phạm tội mới”, có biểu hiện tiến bộ rõ rệt và đã lập công, được cơ quan, tổ chức hoặc chính quyền địa phương xác nhận.
- Người dưới 18 tuổi (Điều 107): có quy định riêng, thường thuận lợi hơn. Bạn nên đối chiếu trực tiếp điều luật này nếu bản án được tuyên khi bạn chưa đủ 18 tuổi.
Điều kiện và thời hạn đương nhiên xóa án tích
Theo Điều 70 Bộ luật Hình sự, bạn đương nhiên được xóa án tích khi đủ cả hai nhóm điều kiện sau:
- Đã chấp hành xong hình phạt chính (hoặc hết thời gian thử thách án treo, hoặc hết thời hiệu thi hành bản án), đã chấp hành xong hình phạt bổ sung và các quyết định khác của bản án.
- Kể từ mốc đó, bạn không thực hiện hành vi phạm tội mới trong thời hạn luật định.
| Hình phạt chính bị tuyên | Thời hạn không phạm tội mới |
|---|---|
| Cảnh cáo, phạt tiền, cải tạo không giam giữ, phạt tù nhưng được hưởng án treo | 01 năm |
| Phạt tù đến 05 năm | 02 năm |
| Phạt tù từ trên 05 năm đến 15 năm | 03 năm |
| Phạt tù từ trên 15 năm, tù chung thân hoặc tử hình nhưng đã được giảm án | 05 năm |
Nếu bạn đang chấp hành hình phạt bổ sung như quản chế, cấm cư trú, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc tước một số quyền công dân mà thời hạn dài hơn các mốc trên, thì án tích chỉ được xóa vào lúc bạn chấp hành xong hình phạt bổ sung đó.
Lưu ý: “Các quyết định khác của bản án” thường gồm án phí hình sự, nghĩa vụ bồi thường, nộp lại khoản tiền thu lợi bất chính… Nếu chưa thi hành xong, bạn chưa đủ điều kiện đương nhiên xóa án tích dù thời gian đã trôi qua.
Ví dụ 1: án tù giam
Anh A bị tuyên 2 năm 6 tháng tù về tội trộm cắp tài sản, chấp hành xong ngày 15/3/2024, đã nộp án phí và bồi thường đầy đủ. Mức tù đến 5 năm nên thời hạn là 2 năm. Nếu anh không phạm tội mới, anh đương nhiên được xóa án tích từ ngày 15/3/2026.
Ví dụ 2: án treo
Chị B bị phạt 18 tháng tù cho hưởng án treo, thời gian thử thách 3 năm, hết thử thách ngày 10/2/2024. Chị đã nộp xong tiền phạt bổ sung và án phí. Với án treo, thời hạn là 1 năm tính từ khi hết thời gian thử thách, nên chị đương nhiên được xóa án tích từ ngày 10/2/2025. Án treo không “tự hết” ngay khi hết thử thách, vì bạn vẫn phải chờ thêm thời hạn này.
Cách tính thời hạn xóa án tích
- Căn cứ hình phạt chính đã tuyên: thời hạn xóa án tích tính theo hình phạt chính trong bản án (Điều 73 Bộ luật Hình sự).
- Phạm tội mới khi chưa xóa án tích cũ: nếu bị kết án bằng bản án mới có hiệu lực, thời hạn xóa án tích cũ được tính lại kể từ khi chấp hành xong hình phạt chính hoặc thời gian thử thách án treo của bản án mới, hoặc từ khi bản án mới hết thời hiệu thi hành.
- Phạm nhiều tội: nếu có tội thuộc diện đương nhiên xóa, có tội thuộc diện Tòa án quyết định xóa, thì căn cứ thời hạn tại Điều 71 để Tòa án quyết định.
- Hết thời hiệu thi hành bản án: thời hạn “không phạm tội mới” được tính từ khi hết thời hiệu thi hành bản án.
Những trường hợp án tích không tự xóa
Cảnh báo: Người bị kết án về tội xâm phạm an ninh quốc gia, tội phá hoại hòa bình, chống loài người, tội phạm chiến tranh không được đương nhiên xóa án tích. Bạn phải gửi yêu cầu để Tòa án xem xét.
Với nhóm tội này, Tòa án căn cứ tính chất của tội phạm, thái độ chấp hành pháp luật và thái độ lao động của người bị kết án. Khi đã chấp hành xong hình phạt chính, hình phạt bổ sung và các quyết định khác, thời hạn không phạm tội mới theo Điều 71 là:
| Hình phạt chính | Thời hạn |
|---|---|
| Cảnh cáo, cải tạo không giam giữ, phạt tù nhưng được hưởng án treo | 01 năm |
| Phạt tù đến 05 năm | 03 năm |
| Phạt tù từ trên 05 năm đến 15 năm | 05 năm |
| Phạt tù từ trên 15 năm, tù chung thân hoặc tử hình đã được giảm án | 07 năm |
Ngoài ra, án tích cũng chưa thể xóa khi bạn chưa thi hành xong hình phạt bổ sung hoặc các quyết định khác của bản án, hoặc khi bạn lại phạm tội trong thời hạn chờ xóa.
Làm sao chứng minh mình đã được xóa án tích?
Trường hợp đương nhiên xóa án tích
Cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp có trách nhiệm cập nhật thông tin án tích. Khi bạn yêu cầu và đủ điều kiện, cơ quan này cấp Phiếu lý lịch tư pháp xác nhận bạn “không có án tích”. Theo quy định tố tụng hình sự sửa đổi 2025, thời hạn xử lý yêu cầu này là 05 ngày kể từ ngày nhận yêu cầu.
- Bước 1: Chuẩn bị giấy tờ tùy thân (thẻ căn cước hoặc CCCD còn hạn), thông tin bản án nếu có. Xem thêm hướng dẫn làm thẻ căn cước online nếu bạn cần cấp đổi giấy tờ trước.
- Bước 2: Gửi yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp. Từ 01/7/2026, hình thức trực tuyến được thực hiện qua Ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) hoặc Cổng Dịch vụ công quốc gia, và Phiếu được cấp dưới dạng bản điện tử.
- Bước 3: Nhận kết quả. Phiếu điện tử và bản giấy có giá trị pháp lý như nhau. Thời hạn cấp phiếu được rút ngắn còn khoảng 05 ngày làm việc theo Luật sửa đổi Luật Lý lịch tư pháp.
Lưu ý: Từ 01/7/2026, quản lý nhà nước và cấp Phiếu lý lịch tư pháp thuộc ngành công an. Người từ đủ 16 tuổi mới có quyền yêu cầu cấp phiếu. Nơi nộp hồ sơ trực tiếp và mức phí bạn nên kiểm tra trên cổng dịch vụ công hoặc tại cơ quan công an có thẩm quyền, vì hướng dẫn chi tiết còn thay đổi theo chính quyền hai cấp.
Phiếu số 1 và Phiếu số 2 khác nhau thế nào?
Phiếu lý lịch tư pháp gồm Phiếu số 1 và Phiếu số 2. Phiếu số 1 thường dùng cho hồ sơ xin việc, xin visa, nhập học. Nếu bạn đã được đương nhiên xóa án tích, phiếu này ghi “không có án tích”. Phiếu số 2 chỉ cấp cho một số đối tượng như cá nhân tự yêu cầu để biết thông tin của mình, cơ quan tiến hành tố tụng. Từ 01/7/2026, cơ quan, tổ chức không được yêu cầu bạn nộp Phiếu số 2.
Trường hợp Tòa án quyết định xóa án tích
Bạn nộp đơn đến Tòa án đã xét xử sơ thẩm, kèm nhận xét của chính quyền cấp xã nơi cư trú hoặc cơ quan, tổ chức nơi làm việc. Trong 05 ngày kể từ khi ra quyết định xóa án tích hoặc bác đơn, Tòa án gửi quyết định cho người bị kết án, Viện kiểm sát cùng cấp, UBND cấp xã nơi cư trú hoặc cơ quan, tổ chức nơi người đó làm việc, học tập. Tòa án nhân dân khu vực và Tòa án nhân dân cấp tỉnh hoạt động theo mô hình mới từ 01/7/2025, nên bạn cần xác định đúng Tòa đã xử sơ thẩm sau sắp xếp.
Được xóa án tích thì có lợi gì?
Khi đã được xóa án tích, bạn được coi là chưa bị kết án. Cụ thể, bạn có thể:
- Khai báo “không có án tích” trong các hồ sơ xin việc, tuyển dụng, kết nạp. Khi kê khai, bạn nên đọc kỹ mẫu, như cách ghi trong mẫu sơ yếu lý lịch có công chứng hoặc hướng dẫn chứng thực sơ yếu lý lịch.
- Xin giấy xác nhận nhân thân và các giấy tờ tương tự mà không bị ghi nhận tình trạng án tích.
- Không bị coi là có “tiền án” khi bị xem xét trách nhiệm hình sự ở lần phạm tội sau. Thực tế, án tích đã xóa không còn là căn cứ tái phạm.
Ngược lại, khi án tích chưa được xóa mà bạn cố tình khai không đúng sự thật trong hồ sơ, bạn có thể bị từ chối tuyển dụng hoặc bị xử lý theo quy định của đơn vị và pháp luật. Việc tra cứu thông tin cá nhân qua VNeID cần thẻ căn cước hợp lệ, bạn có thể xem thêm cách tra cứu số thẻ căn cước online.
Căn cứ pháp lý
- Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017 và 2025) – Điều 69, 70, 71, 72, 73, 107.
- Bộ luật Tố tụng hình sự 2015, được sửa đổi, bổ sung 2025 – quy định thủ tục xóa án tích.
- Luật Lý lịch tư pháp 2009, sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 107/2025/QH15 (hiệu lực 01/7/2026).
- Nghị định 216/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Lý lịch tư pháp.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026.
Câu hỏi thường gặp
Án tích có tự xóa theo thời gian không?
Không hoàn toàn. Án tích chỉ đương nhiên được xóa khi bạn đã chấp hành xong hình phạt chính, hình phạt bổ sung, các quyết định khác của bản án và không phạm tội mới trong thời hạn luật định (từ 1 đến 5 năm). Nếu chưa đủ điều kiện, thời gian trôi qua không làm án tích mất đi.
Án treo có tự xóa án tích không?
Có thể, nhưng cần đủ điều kiện. Bạn phải hết thời gian thử thách, chấp hành xong hình phạt bổ sung và các quyết định khác, rồi không phạm tội mới trong 01 năm tiếp theo thì mới đương nhiên được xóa án tích.
Bị phạt tù 3 năm thì bao lâu được xóa án tích?
Mức tù đến 05 năm có thời hạn là 02 năm. Mốc tính từ khi bạn chấp hành xong hình phạt chính, miễn là đã thi hành xong hình phạt bổ sung, án phí, bồi thường và không phạm tội mới.
Xóa án tích rồi có cần làm thủ tục gì không?
Với trường hợp đương nhiên xóa, bạn không cần xin quyết định của Tòa án. Khi cần giấy tờ chứng minh, bạn yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp, kết quả sẽ thể hiện tình trạng án tích. Với tội thuộc diện Tòa án quyết định, bạn phải gửi đơn đến Tòa án.
Phạm tội mới khi chưa được xóa án tích thì sao?
Thời hạn để xóa án tích cũ sẽ được tính lại. Mốc mới là khi bạn chấp hành xong hình phạt chính hoặc hết thời gian thử thách án treo của bản án mới, hoặc từ khi bản án mới hết thời hiệu thi hành.
Có được xóa án tích sớm hơn thời hạn không?
Có, trong trường hợp đặc biệt. Tòa án có thể quyết định xóa án tích khi bạn đã qua ít nhất một phần ba thời hạn “không phạm tội mới”, có tiến bộ rõ rệt và lập công, được cơ quan, tổ chức hoặc chính quyền địa phương xác nhận.
Án tích chỉ được xóa khi bạn hoàn thành đầy đủ nghĩa vụ trong bản án và giữ được thời gian không tái phạm theo luật. Bạn nên xác định đúng mức hình phạt chính đã tuyên, kiểm tra các nghĩa vụ còn lại, rồi yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp để có căn cứ pháp lý chắc chắn.
