Biên bản mua bán đất: Mẫu và giá trị pháp lý mới nhất 2026

Biên soạn:

· Cập nhật:

Biên bản mua bán đất: Mẫu và giá trị pháp lý mới nhất 2026

Biên bản mua bán đất (còn gọi là hợp đồng ghi nhớ mua bán đất) là văn bản ghi nhận thỏa thuận ban đầu giữa bên bán và bên mua về thửa đất, giá, tiền cọc và thời hạn ký hợp đồng chính. Văn bản này không thay thế hợp đồng chuyển nhượng: theo Luật Đất đai 2024, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa cá nhân, hộ gia đình phải được công chứng hoặc chứng thực.

Tóm tắt nhanh

  • Biên bản/hợp đồng ghi nhớ thường được lập để “giữ chỗ”, kèm đặt cọc; không phải hợp đồng chuyển nhượng.
  • Phần đặt cọc trong biên bản có thể viết tay, không bắt buộc công chứng, và vẫn có giá trị nếu đủ điều kiện hiệu lực.
  • Muốn sang tên sổ, hai bên phải ký hợp đồng chuyển nhượng có công chứng hoặc chứng thực, rồi đăng ký biến động.
  • Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi (2026) đề xuất bỏ quy định công chứng, nhưng chưa được thông qua; hiện vẫn áp dụng Luật Đất đai 2024.

Biên bản mua bán đất, hợp đồng ghi nhớ là gì?

Trong thực tế, hai bên thường chưa thể ký ngay hợp đồng chuyển nhượng vì bên bán còn chờ tách thửa, xóa thế chấp, hoàn tất giấy tờ hoặc bên mua chưa đủ tiền. Khi đó họ lập một văn bản trung gian với nhiều tên gọi: biên bản mua bán đất, biên bản thỏa thuận mua bán đất, hợp đồng ghi nhớ, giấy đặt cọc mua đất.

Tóm tắt nhanh: Biên bản mua bán đất: Mẫu và giá trị pháp lý mới nhất 2026
Tóm tắt nhanh – Biên bản mua bán đất: Mẫu và giá trị pháp lý mới nhất 2026

Điểm chung là văn bản này ghi nhận ý chí mua bán, các điều kiện chính và cam kết sẽ ký hợp đồng chuyển nhượng vào một thời điểm xác định. Nó giúp ràng buộc hai bên trong thời gian chờ, nhưng chưa làm quyền sử dụng đất chuyển sang người mua.

Biên bản mua bán đất có giá trị pháp lý không?

Phần đặt cọc: có giá trị nếu đủ điều kiện

Bộ luật Dân sự 2015 quy định đặt cọc là việc một bên giao cho bên kia tiền hoặc tài sản có giá trị trong một thời hạn để bảo đảm giao kết hoặc thực hiện hợp đồng. Đặt cọc không bắt buộc công chứng, chứng thực, nên giấy viết tay vẫn có giá trị nếu các bên có năng lực hành vi dân sự, hoàn toàn tự nguyện và nội dung không trái pháp luật.

Cách xử lý tiền cọc theo luật như sau:

  • Hợp đồng được giao kết, thực hiện: tiền cọc được trả lại hoặc trừ vào tiền mua đất.
  • Bên đặt cọc (bên mua) từ chối giao kết, thực hiện: mất tiền cọc.
  • Bên nhận cọc (bên bán) từ chối: phải trả lại tiền cọc và thêm một khoản tương đương giá trị cọc, trừ khi hai bên thỏa thuận khác.

Phần chuyển nhượng: phải công chứng hoặc chứng thực

Theo khoản 3 Điều 27 Luật Đất đai 2024, hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho, thế chấp, góp vốn bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất phải được công chứng hoặc chứng thực. Ngoại lệ là các giao dịch có một hoặc các bên là tổ chức kinh doanh bất động sản, khi đó chỉ công chứng, chứng thực nếu các bên có yêu cầu.

Vì vậy, nếu biên bản của bạn ghi “đã bán hẳn, đã nhận đủ tiền, bên mua tự đi sang tên” mà không có công chứng, bạn đang giữ một giấy tờ rất yếu về mặt đăng ký đất đai. Chưa làm thủ tục đăng ký biến động thì việc chuyển quyền chưa hoàn tất, dù bên mua đã trả hết tiền.

Giấy tay lập trước ngày 01/08/2024

Không phải mọi giấy mua bán viết tay đều vô giá trị. Người đang sử dụng đất do nhận chuyển nhượng trước ngày 01/08/2024 và có giấy tờ chuyển quyền do các bên ký vẫn có thể được xem xét cấp Giấy chứng nhận theo các điều kiện của Luật Đất đai 2024 và văn bản hướng dẫn. Chi tiết hồ sơ và điều kiện bạn xem thêm ở bài cách làm giấy tờ mua bán đất viết tay theo quy định pháp luật.

Lưu ý: Giấy viết tay chỉ là chứng cứ về thỏa thuận và việc giao tiền. Khi tranh chấp, Tòa án đánh giá chứng cứ này cùng các tài liệu khác như sao kê chuyển khoản, tin nhắn, người làm chứng.

Dự thảo sửa Luật Đất đai 2026 có thay đổi gì?

Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) công bố lấy ý kiến năm 2026 không còn nội dung yêu cầu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải công chứng hoặc chứng thực. Tuy nhiên, đây mới là dự thảo, chưa được Quốc hội thông qua tại thời điểm viết bài, và nhiều đại biểu đề nghị cân nhắc thận trọng. Quốc hội cũng đã thông qua luật sửa đổi Luật Công chứng (hiệu lực từ 01/01/2027) theo hướng xác lập tiêu chí chung cho giao dịch bắt buộc công chứng.

Do đó, hiện nay bạn vẫn phải thực hiện theo Luật Đất đai 2024. Ngay cả khi luật mới bỏ yêu cầu bắt buộc, công chứng vẫn là cách an toàn để kiểm tra nhân thân, năng lực hành vi và tình trạng pháp lý của thửa đất.

Nội dung cần có trong biên bản mua bán đất

  1. Thông tin hai bên: họ tên, ngày sinh, số định danh cá nhân/căn cước, ngày cấp, nơi cấp, địa chỉ cư trú. Đất thuộc tài sản chung của vợ chồng thì cả hai cùng ký. Cách ghi nơi cấp, bạn xem ở bài cách ghi nơi cấp căn cước công dân trong hồ sơ.
  2. Thông tin thửa đất: số thửa, tờ bản đồ, địa chỉ (theo đơn vị hành chính hiện hành), diện tích, mục đích sử dụng, thời hạn sử dụng, số phát hành và số vào sổ của Giấy chứng nhận, tài sản gắn liền với đất.
  3. Giá và thanh toán: tổng giá, tiền cọc, các đợt thanh toán, hình thức (ưu tiên chuyển khoản).
  4. Thời hạn ký hợp đồng chuyển nhượng và nơi công chứng.
  5. Cam kết của bên bán: đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp, không tranh chấp, không bị kê biên, không thế chấp (hoặc cam kết xóa thế chấp trước hạn), không bị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời.
  6. Phạt cọc, bồi thường khi một bên vi phạm; trường hợp bất khả kháng.
  7. Nghĩa vụ tài chính: bên nào chịu thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ, phí công chứng. Nếu chưa rõ về mã số thuế của mình, bạn xem mã số thuế cá nhân theo quy định hiện hành.
  8. Giải quyết tranh chấp, số bản, chữ ký.

Mẫu biên bản thỏa thuận mua bán đất

MẪU BIÊN BẢN THỎA THUẬN MUA BÁN ĐẤT (HỢP ĐỒNG GHI NHỚ KÈM ĐẶT CỌC)

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BIÊN BẢN THỎA THUẬN MUA BÁN ĐẤT

Hôm nay, ngày ….. tháng ….. năm ……, tại …………………………………….., chúng tôi gồm:

BÊN BÁN (Bên A):

Ông/Bà: …………………………………….. Sinh ngày: ……/……/…………

Số định danh cá nhân/CCCD: …………………….. Cấp ngày: ……/……/…… Nơi cấp: ……………………..

Nơi cư trú: ………………………………………………………………………………

(Vợ/chồng – nếu có) Ông/Bà: ………………………. Số định danh cá nhân: ……………………..

BÊN MUA (Bên B):

Ông/Bà: …………………………………….. Sinh ngày: ……/……/…………

Số định danh cá nhân/CCCD: …………………….. Cấp ngày: ……/……/…… Nơi cấp: ……………………..

Nơi cư trú: ………………………………………………………………………………

Hai bên cùng thống nhất lập biên bản thỏa thuận với các nội dung sau:

Điều 1. Thông tin thửa đất

Bên A là người có quyền sử dụng hợp pháp thửa đất: thửa số ……, tờ bản đồ số ……, địa chỉ: ……………………………………..; diện tích: …… m²; mục đích sử dụng: ………………….; thời hạn sử dụng: ………………….; theo Giấy chứng nhận số phát hành …………, số vào sổ ………… do ………… cấp ngày ……/……/……

Tài sản gắn liền với đất (nếu có): ………………………………………………………………..

Điều 2. Giá mua bán và thanh toán

2.1. Giá mua bán thỏa thuận: …………….. đồng (bằng chữ: ………………………………………).

2.2. Tiền đặt cọc: …………….. đồng (bằng chữ: ………………………………………), Bên B đã giao cho Bên A ngày ……/……/…… bằng hình thức ………… Bên A xác nhận đã nhận đủ.

2.3. Số tiền còn lại …………….. đồng được thanh toán: …………………………………….. (nêu rõ thời điểm, hình thức).

Điều 3. Cam kết của Bên A

Bên A cam kết thửa đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp của mình; không có tranh chấp; không bị kê biên để bảo đảm thi hành án; không bị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời; còn thời hạn sử dụng; chưa bán, tặng cho, thế chấp hoặc góp vốn cho người khác (hoặc: đang thế chấp tại …………, sẽ xóa thế chấp trước ngày ……/……/……).

Điều 4. Thời hạn ký hợp đồng chuyển nhượng

Hai bên cam kết cùng có mặt tại tổ chức hành nghề công chứng (hoặc UBND cấp xã nơi có đất) để ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất chậm nhất vào ngày ……/……/…… Chi phí công chứng, chứng thực do Bên ………… chịu.

Điều 5. Nghĩa vụ tài chính

Thuế, lệ phí liên quan đến chuyển nhượng (thuế thu nhập cá nhân, lệ phí trước bạ, lệ phí địa chính và các khoản khác) do Bên ………… chịu, trừ khi pháp luật có quy định khác.

Điều 6. Trách nhiệm khi vi phạm

6.1. Nếu Bên B từ chối giao kết hoặc thực hiện hợp đồng chuyển nhượng, Bên B mất toàn bộ tiền đặt cọc.

6.2. Nếu Bên A từ chối giao kết hoặc thực hiện hợp đồng chuyển nhượng, Bên A phải trả lại tiền đặt cọc và thêm một khoản bằng …………….. đồng (hoặc bằng số tiền đặt cọc).

6.3. Trường hợp không ký được hợp đồng do sự kiện bất khả kháng hoặc do cơ quan nhà nước từ chối thực hiện thủ tục không do lỗi của bên nào, Bên A hoàn trả tiền đặt cọc cho Bên B, không phải chịu phạt.

Điều 7. Giải quyết tranh chấp

Tranh chấp phát sinh được giải quyết trước hết bằng thương lượng; nếu không thỏa thuận được, mỗi bên có quyền khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền.

Điều 8. Điều khoản chung

Biên bản lập thành …… bản, mỗi bên giữ …… bản, có giá trị như nhau, có hiệu lực kể từ ngày ký. Các bên đã đọc, hiểu rõ quyền, nghĩa vụ và tự nguyện ký tên dưới đây.

BÊN BÁN (A) (ký, ghi rõ họ tên)       BÊN MUA (B) (ký, ghi rõ họ tên)

Người làm chứng (nếu có): …………………………………….. (ký, ghi rõ họ tên)

Hướng dẫn điền mẫu

  • Địa chỉ thửa đất: ghi theo Giấy chứng nhận và, nếu địa danh đã thay đổi sau sắp xếp đơn vị hành chính, ghi thêm tên đơn vị hiện hành (xã/phường, tỉnh/thành phố).
  • Tiền cọc: nên chuyển khoản và ghi rõ nội dung “đặt cọc mua đất thửa số…”. Giữ lại sao kê.
  • Mức phạt cọc: luật cho phép hai bên thỏa thuận khác với mức mặc định (mất cọc hoặc trả gấp đôi). Hãy ghi cụ thể bằng số tiền để tránh hiểu sai.
  • Chữ ký: tất cả người đứng tên trên Giấy chứng nhận, và vợ/chồng nếu là tài sản chung, đều phải ký.
  • Không để trống: gạch chéo những chỗ không dùng đến, không tẩy xóa; nếu sửa, các bên cùng ký xác nhận bên cạnh.

Từ biên bản đến sang tên sổ: các bước thực hiện

Từ biên bản đến sang tên sổ: các bước thực hiện (6 bước) – Biên bản mua bán đất: Mẫu và giá trị pháp lý mới nhất 2026
Sơ đồ: Từ biên bản đến sang tên sổ: các bước thực hiện
  1. Bước 1 – Kiểm tra pháp lý: đối chiếu bản gốc Giấy chứng nhận, nhân thân bên bán, tình trạng quy hoạch, tranh chấp, thế chấp, kê biên. Nên tra cứu thông tin tại cơ quan đăng ký đất đai.
  2. Bước 2 – Lập biên bản và đặt cọc: ký biên bản theo mẫu trên, chuyển khoản tiền cọc.
  3. Bước 3 – Ký hợp đồng chuyển nhượng: thực hiện tại tổ chức hành nghề công chứng hoặc chứng thực tại UBND cấp xã nơi có đất. Theo Luật Công chứng 2024, công chứng viên chỉ công chứng giao dịch bất động sản trong phạm vi tỉnh, thành phố nơi tổ chức hành nghề đặt trụ sở, trừ một số trường hợp ngoại lệ. Về nơi chứng thực giấy tờ nói chung, bạn có thể xem thẩm quyền chứng thực hiện hành.
  4. Bước 4 – Kê khai nghĩa vụ tài chính: nộp thuế, lệ phí theo quy định hiện hành.
  5. Bước 5 – Đăng ký biến động: nộp hồ sơ tại cơ quan đăng ký đất đai có thẩm quyền để được cấp Giấy chứng nhận mới đứng tên bên mua. Việc chuyển nhượng có hiệu lực từ thời điểm đăng ký vào sổ địa chính.
  6. Bước 6 – Thanh toán phần còn lại và bàn giao đất đúng như thỏa thuận.

Rủi ro thường gặp và lưu ý

Cảnh báo: Không trả toàn bộ tiền chỉ dựa vào giấy viết tay. Người bán có thể đổi ý, bán cho người khác, hoặc người ký không phải chủ sử dụng đất thực sự. Đất chưa có Giấy chứng nhận, đang tranh chấp, bị kê biên hoặc hết thời hạn sử dụng thì không đủ điều kiện chuyển nhượng.

  • Bên bán không phải chủ đất: yêu cầu xuất trình căn cước và bản gốc sổ, đối chiếu tên trên sổ. Trường hợp ủy quyền, cần hợp đồng ủy quyền hợp lệ.
  • Tài sản chung vợ chồng: thiếu chữ ký một bên có thể khiến giao dịch bị tuyên vô hiệu.
  • Không có chứng cứ giao tiền: luôn ghi biên nhận hoặc chuyển khoản. Mẫu biên nhận tiền bạn có thể tham khảo cách trình bày ở bài mẫu giấy ghi nợ viết tay.
  • Lách giá trên hợp đồng: khai giá thấp hơn thực tế để giảm thuế là hành vi vi phạm pháp luật về thuế và có thể gây rủi ro khi tranh chấp.
  • Thời hạn quá dài: nên ghi mốc ký hợp đồng cụ thể, tránh để cọc kéo dài nhiều tháng không rõ điều kiện.

Ví dụ tình huống: Anh Nam đặt cọc 200 triệu đồng mua thửa đất 100 m² bằng giấy viết tay, hẹn ký hợp đồng sau 30 ngày. Đến hạn, chủ đất đổi ý. Vì giấy cọc ghi rõ thông tin thửa đất, số tiền, ngày giao và có sao kê chuyển khoản, anh Nam có căn cứ yêu cầu hoàn lại tiền cọc và khoản tương đương theo Điều 328 Bộ luật Dân sự (nếu hai bên không có thỏa thuận khác). Nếu không có giấy tờ nào ngoài lời nói, việc chứng minh sẽ khó hơn nhiều.

Câu hỏi thường gặp

Biên bản mua bán đất viết tay có giá trị pháp lý không?

Có, ở mức là thỏa thuận và chứng cứ, đặc biệt phần đặt cọc nếu các bên có năng lực, tự nguyện và nội dung hợp pháp. Tuy nhiên nó không thay thế hợp đồng chuyển nhượng có công chứng, chứng thực để đăng ký sang tên.

Hợp đồng ghi nhớ mua bán đất có cần công chứng không?

Không bắt buộc nếu chỉ là thỏa thuận đặt cọc, ghi nhớ. Nhưng hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa cá nhân, hộ gia đình thì bắt buộc công chứng hoặc chứng thực theo Luật Đất đai 2024.

Bên bán đổi ý không bán nữa thì xử lý thế nào?

Nếu đã đặt cọc hợp lệ, bên bán phải trả lại tiền cọc và một khoản tương đương giá trị cọc, trừ khi hai bên thỏa thuận khác. Nếu bên bán không tự nguyện, bạn có thể khởi kiện tại Tòa án nhân dân có thẩm quyền, kèm giấy cọc và chứng cứ chuyển tiền.

Mua đất bằng giấy viết tay trước 2024 có được cấp sổ không?

Có thể, nếu đáp ứng các điều kiện của Luật Đất đai 2024 về đất nhận chuyển nhượng trước ngày 01/08/2024 và giấy tờ chuyển quyền có đủ chữ ký các bên. Hồ sơ cụ thể do cơ quan đăng ký đất đai hướng dẫn.

Luật Đất đai sửa đổi có bỏ công chứng mua bán đất chưa?

Chưa. Việc bỏ công chứng mới nằm trong dự thảo và chưa được Quốc hội thông qua. Đến khi có luật mới có hiệu lực, bạn vẫn áp dụng Luật Đất đai 2024.

Nên công chứng ở đâu khi mua bán đất?

Bạn có thể công chứng tại tổ chức hành nghề công chứng trong cùng tỉnh, thành phố với thửa đất, hoặc chứng thực tại UBND cấp xã nơi có đất. Hiện không còn cấp huyện sau khi chính quyền địa phương chuyển sang hai cấp từ 01/07/2025.

Biên bản mua bán đất giúp hai bên chốt điều kiện và ràng buộc trách nhiệm trong thời gian chuẩn bị, nhưng chỉ hợp đồng chuyển nhượng được công chứng hoặc chứng thực và đăng ký biến động mới hoàn tất việc chuyển quyền. Hãy kiểm tra pháp lý thửa đất, ghi rõ tiền cọc, thời hạn và chế tài trước khi giao tiền.

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo, được biên soạn theo quy định pháp luật tại thời điểm cập nhật. Với vụ việc cụ thể, bạn nên liên hệ cơ quan có thẩm quyền hoặc luật sư để được hướng dẫn chính xác. Xem miễn trừ trách nhiệm.

Ban biên tập Luật Sư X

Có thể bạn quan tâm

Xem tất cả →