Hòa giải ly hôn không thành không có nghĩa là bạn mất quyền ly hôn. Khi Tòa án hòa giải đoàn tụ không được, vụ án chuyển sang bước xét xử và Tòa sẽ xem xét căn cứ ly hôn theo Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014. Kết quả có thể là cho ly hôn, bác yêu cầu hoặc đình chỉ, tùy từng tình huống cụ thể.
Tóm tắt nhanh
- Hòa giải tại Tòa án là bước bắt buộc trong vụ án ly hôn; hòa giải không thành thì Tòa ra quyết định đưa vụ án ra xét xử.
- Ở ly hôn thuận tình, “hòa giải đoàn tụ không thành” lại là điều kiện để Tòa công nhận việc ly hôn.
- Pháp luật không quy định “22 trường hợp” cố định. Con số 22 trong bài là cách hệ thống hóa các tình huống thường gặp khiến ly hôn bị trả đơn, đình chỉ, bị bác hoặc chưa có hiệu lực.
- Bị bác đơn hay rút đơn vẫn có thể nộp lại. Từ 01/07/2024, Tòa không còn áp dụng thời hạn chờ 1 năm theo hướng dẫn cũ.
- Từ 01/07/2025, ly hôn trong nước do Tòa án nhân dân khu vực giải quyết, không còn Tòa án cấp huyện.
Hòa giải ly hôn không thành thì thế nào?
Sau khi thụ lý đơn, Tòa án phải tiến hành hòa giải để vợ chồng đoàn tụ, trừ những vụ án không được hòa giải hoặc không thể tiến hành hòa giải được theo Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Pháp luật không ấn định số lần hòa giải. Trên thực tế, Tòa thường tổ chức hòa giải vài lần, tùy đánh giá của Thẩm phán.

Nếu hòa giải không thành, Tòa lập biên bản và tiếp tục giải quyết. Với ly hôn đơn phương, Tòa sẽ đưa vụ án ra xét xử. Tòa chỉ cho ly hôn khi có căn cứ rằng vợ hoặc chồng có hành vi bạo lực gia đình, hoặc vi phạm nghiêm trọng quyền, nghĩa vụ của vợ chồng làm hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài, mục đích hôn nhân không đạt được.
Lưu ý: Hòa giải không thành chưa đồng nghĩa với việc được ly hôn. Tòa vẫn đánh giá chứng cứ ở phiên xét xử. Nếu không đủ căn cứ, Tòa có thể bác yêu cầu ly hôn.
Bạn không bắt buộc phải qua hòa giải ở cơ sở (tổ hòa giải, khu dân cư) trước khi nộp đơn. Hòa giải bắt buộc là hòa giải do Tòa án tiến hành sau khi đã thụ lý vụ việc.
Hòa giải không thành ở ly hôn thuận tình và đơn phương khác nhau ra sao?
Ly hôn thuận tình
Theo Điều 55 Luật Hôn nhân và gia đình 2014, hai bên phải thật sự tự nguyện ly hôn và đã thỏa thuận về chia tài sản, việc nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con trên cơ sở bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ và con. Tại Tòa, Thẩm phán hòa giải để hai bên đoàn tụ. Có ba hướng xảy ra:
- Vợ chồng đoàn tụ: Thẩm phán ra quyết định đình chỉ giải quyết việc dân sự. Hôn nhân vẫn tiếp tục.
- Hòa giải đoàn tụ không thành, hai bên vẫn thỏa thuận được: Tòa ra quyết định công nhận thuận tình ly hôn và thỏa thuận về con, tài sản. Quyết định này có hiệu lực pháp luật ngay.
- Hòa giải đoàn tụ không thành, nhưng không thỏa thuận được về tài sản hoặc con: Tòa đình chỉ việc dân sự về thuận tình ly hôn và thụ lý vụ án để giải quyết. Khi đó, Tòa không phải thông báo thụ lý lại hay phân công lại Thẩm phán.
Ly hôn đơn phương
Một bên khởi kiện, bên kia không đồng ý hoặc không thỏa thuận được. Hòa giải không thành thì vụ án được đưa ra xét xử theo thủ tục sơ thẩm. Bạn có thể xem điều kiện cụ thể tại bài ly hôn đơn phương cần những điều kiện gì.
Quy trình sau khi hòa giải không thành

- Bước 1: Tòa lập biên bản hòa giải không thành. Biên bản ghi rõ ý kiến của từng bên.
- Bước 2: Thẩm phán hoàn tất việc thu thập chứng cứ, rồi ra quyết định đưa vụ án ra xét xử. Quyết định được gửi cho các đương sự.
- Bước 3: Tòa mở phiên xét xử sơ thẩm. Hội đồng xét xử xem xét căn cứ ly hôn, quyền nuôi con, cấp dưỡng và chia tài sản (nếu có yêu cầu).
- Bước 4: Bản án được gửi cho đương sự. Đương sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.
- Bước 5: Hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị mà không có kháng cáo, kháng nghị, bản án có hiệu lực. Chỉ từ lúc này quan hệ hôn nhân mới chấm dứt.
Nếu cần chuẩn bị hồ sơ từ đầu, bạn xem thêm bài thủ tục ly hôn cần giấy tờ gì và nộp ở đâu.
22 trường hợp ly hôn không thành thường gặp
Không có điều luật nào liệt kê “22 trường hợp ly hôn không thành”. Ban biên tập hệ thống hóa các tình huống thực tế thành bốn nhóm theo giai đoạn: bị trả đơn, bị đình chỉ giữa chừng, thỏa thuận thuận tình không được công nhận, và bị bác hoặc chưa có hiệu lực ở bước xét xử. “Không thành” ở đây gồm cả trường hợp chưa thành, tức là phải làm lại hoặc làm tiếp.
Nhóm 1: Đơn bị trả lại hoặc không được giải quyết
| STT | Tình huống | Hướng xử lý |
|---|---|---|
| 1 | Chồng nộp đơn khi vợ đang mang thai | Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn. Tòa trả lại đơn. Vợ vẫn có quyền nộp đơn. |
| 2 | Chồng nộp đơn khi vợ vừa sinh con | Như trên. Quy định bảo vệ người vợ và con nhỏ. |
| 3 | Chồng nộp đơn khi vợ đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi | Như trên. Chồng chờ con đủ 12 tháng hoặc thuộc trường hợp được pháp luật cho phép. |
| 4 | Nộp đơn sai Tòa án (không đúng thẩm quyền) | Tòa chuyển đơn hoặc trả đơn. Bạn nộp lại đúng Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền. |
| 5 | Đơn thiếu nội dung hoặc tài liệu bắt buộc và không sửa đổi, bổ sung theo yêu cầu của Tòa | Tòa trả lại đơn. Bạn bổ sung đủ rồi nộp lại. |
| 6 | Không nộp tiền tạm ứng án phí trong thời hạn Tòa ấn định mà không có lý do chính đáng | Tòa trả lại đơn. Bạn có thể nộp lại khi đã đủ điều kiện. |
| 7 | Người nộp đơn không đúng tư cách (ví dụ người thân khởi kiện khi không thuộc trường hợp luật cho phép) | Tòa trả đơn vì người khởi kiện không có quyền khởi kiện. |
| 8 | Chung sống như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn | Tòa không giải quyết “ly hôn” vì không có quan hệ hôn nhân hợp pháp. Tòa chỉ giải quyết con chung và tài sản nếu có yêu cầu. |
Nhóm 2: Vụ việc bị đình chỉ giữa chừng
| STT | Tình huống | Hướng xử lý |
|---|---|---|
| 9 | Người khởi kiện rút đơn | Tòa đình chỉ giải quyết vụ án. Bạn có thể nộp đơn mới khi muốn. |
| 10 | Vợ chồng đoàn tụ khi Tòa hòa giải việc thuận tình ly hôn | Thẩm phán đình chỉ giải quyết việc dân sự. Hôn nhân tiếp tục. |
| 11 | Hòa giải đoàn tụ thành ở vụ án ly hôn đơn phương, nguyên đơn rút yêu cầu | Tòa đình chỉ vụ án. |
| 12 | Một hoặc hai bên rút đơn yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn | Tòa lấy ý kiến bên còn lại, nếu đồng ý thì đình chỉ việc xét đơn. |
| 13 | Nguyên đơn được triệu tập hợp lệ lần thứ hai mà vẫn vắng mặt, không có đơn xin xét xử vắng mặt và không có lý do chính đáng | Bị coi như từ bỏ việc khởi kiện, Tòa có thể đình chỉ vụ án. |
| 14 | Vợ hoặc chồng chết trong lúc Tòa đang giải quyết | Hôn nhân chấm dứt do một bên chết, Tòa đình chỉ việc giải quyết ly hôn. |
Nhóm 3: Thuận tình ly hôn nhưng thỏa thuận không được công nhận
| STT | Tình huống | Hướng xử lý |
|---|---|---|
| 15 | Một bên không thật sự tự nguyện (bị ép buộc, lừa dối, thay đổi ý kiến) | Tòa không công nhận thuận tình. Vụ việc có thể chuyển thành ly hôn theo yêu cầu của một bên nếu có đơn. |
| 16 | Thỏa thuận về con (nuôi, cấp dưỡng, thăm nom) không bảo đảm quyền lợi của con | Tòa không công nhận thỏa thuận và giải quyết theo thủ tục vụ án. |
| 17 | Thỏa thuận chia tài sản không bảo đảm quyền lợi chính đáng của vợ hoặc chồng | Tương tự, Tòa giải quyết theo thủ tục vụ án. |
| 18 | Hòa giải đoàn tụ không thành và hai bên không thỏa thuận được về tài sản, việc nuôi con | Tòa đình chỉ việc dân sự và thụ lý vụ án để giải quyết. |
Nhóm 4: Bị bác hoặc chưa có hiệu lực ở bước xét xử
| STT | Tình huống | Hướng xử lý |
|---|---|---|
| 19 | Tòa xác định mâu thuẫn chưa đến mức trầm trọng, mục đích hôn nhân vẫn đạt được | Tòa bác yêu cầu ly hôn. |
| 20 | Không đủ chứng cứ chứng minh bạo lực gia đình hoặc vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ vợ chồng | Tòa bác yêu cầu. Bạn cần bổ sung chứng cứ khi nộp đơn mới hoặc kháng cáo. |
| 21 | Bản án cho ly hôn bị kháng cáo hoặc kháng nghị | Bản án chưa có hiệu lực, hai bên vẫn là vợ chồng cho đến khi có bản án phúc thẩm hoặc hết hiệu lực chờ. |
| 22 | Tòa phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm để xét xử lại hoặc sửa theo hướng bác yêu cầu ly hôn | Hôn nhân chưa chấm dứt. Vụ án được xét xử lại hoặc bạn nộp đơn mới khi có căn cứ. |
Cảnh báo: Bảng trên là tổng hợp mang tính tham khảo. Mỗi vụ việc do Tòa án đánh giá riêng dựa trên hồ sơ, chứng cứ và quy định tố tụng. Không nên tự suy đoán kết quả chỉ từ một tình huống tương tự.
Bị bác đơn, trả đơn hoặc rút đơn có nộp lại được không?
Rút đơn hoặc bị trả đơn
Bạn vẫn có quyền nộp lại. Luật không quy định khoảng thời gian tối thiểu giữa hai lần nộp đơn. Với đơn bị trả vì lỗi hình thức hoặc sai thẩm quyền, bạn khắc phục rồi nộp lại ngay.
Bị Tòa bác yêu cầu ly hôn
Trước đây, thực tiễn xét xử áp dụng hướng dẫn cũ của Hội đồng Thẩm phán, theo đó người bị bác đơn phải chờ 1 năm mới được nộp lại. Từ 01/07/2024, Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP hướng dẫn Tòa phải nhận đơn khởi kiện trong trường hợp này, không còn áp dụng thời hạn chờ 1 năm.
Dù vậy, nếu bạn nộp lại mà không có tình tiết hay chứng cứ mới, khả năng bị bác tiếp vẫn cao. Bạn nên bổ sung chứng cứ về thời gian ly thân, các lần xảy ra mâu thuẫn, biên bản của cơ quan có thẩm quyền về bạo lực gia đình (nếu có).
Bạn cũng có thể kháng cáo bản án sơ thẩm trong 15 ngày kể từ ngày tuyên án nếu cho rằng Tòa đánh giá chưa đúng. Về quyền không bị xâm hại thân thể khi có bạo lực trong gia đình, bạn có thể tham khảo bài quyền bất khả xâm phạm về thân thể của công dân.
Nộp đơn ở đâu và án phí bao nhiêu?
Từ 01/07/2025, hệ thống Tòa án chuyển sang ba cấp, Tòa án nhân dân cấp huyện không còn. Tòa án nhân dân khu vực kế thừa nhiệm vụ và giải quyết sơ thẩm các vụ việc ly hôn trong nước. Cụ thể:
- Ly hôn đơn phương: nộp tại Tòa án nhân dân khu vực nơi bị đơn (vợ hoặc chồng) cư trú hoặc làm việc.
- Ly hôn thuận tình: hai bên có thể thỏa thuận chọn Tòa án nhân dân khu vực nơi vợ hoặc chồng cư trú, làm việc.
- Ly hôn có yếu tố nước ngoài: có quy định riêng về thẩm quyền; bạn nên hỏi trực tiếp Tòa án nơi dự định nộp đơn để xác định đúng Tòa.
Địa bàn của từng Tòa án nhân dân khu vực được xác định theo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc thành lập Tòa án nhân dân khu vực. Về án phí, theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14, án phí sơ thẩm vụ ly hôn không có giá ngạch là 300.000 đồng. Trường hợp ly hôn thuận tình, mỗi bên chịu một nửa, tức 150.000 đồng.
Nếu bạn cần mẫu đơn, xem mẫu đơn ly hôn viết tay theo quy định mới. Tên Tòa án trong đơn phải ghi đúng là Tòa án nhân dân khu vực, không còn ghi “Tòa án nhân dân quận/huyện”.
Ví dụ tình huống thực tế
Tình huống 1: Anh H nộp đơn ly hôn khi vợ đang mang thai tháng thứ sáu. Tòa trả lại đơn vì chồng không có quyền yêu cầu ly hôn trong thời gian vợ mang thai. Nếu chị vợ tự nộp đơn thì Tòa vẫn thụ lý bình thường.
Tình huống 2: Chị L nộp đơn đơn phương, nêu lý do “hai bên hay cãi nhau” nhưng không có chứng cứ gì. Hòa giải không thành, Tòa xét xử và bác yêu cầu vì chưa thấy hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng. Sau một thời gian sống ly thân và có thêm xác nhận của chính quyền về việc ly thân, chị nộp đơn mới với chứng cứ đầy đủ hơn.
Tình huống 3: Hai vợ chồng cùng nộp đơn thuận tình. Tại buổi hòa giải, người chồng đồng ý đoàn tụ. Thẩm phán đình chỉ việc xét đơn và hai người tiếp tục là vợ chồng.
Lưu ý để hồ sơ ly hôn không bị bác
- Kiểm tra quyền khởi kiện trước khi nộp, đặc biệt nếu vợ đang mang thai hoặc nuôi con dưới 12 tháng tuổi.
- Nộp đúng Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền theo nơi cư trú, làm việc của bị đơn.
- Chuẩn bị giấy chứng nhận đăng ký kết hôn, giấy tờ tùy thân, giấy khai sinh của con và giấy tờ chứng minh tài sản chung (nếu yêu cầu chia).
- Trình bày rõ căn cứ ly hôn kèm chứng cứ: tin nhắn, biên bản của chính quyền, giấy chứng nhận thương tích, xác nhận ly thân.
- Nộp tạm ứng án phí đúng hạn và có mặt khi Tòa triệu tập, tránh bị coi là từ bỏ yêu cầu.
- Giữ thái độ hợp tác khi hòa giải. Thỏa thuận về con và tài sản nên rõ ràng, ưu tiên quyền lợi của con.
Căn cứ pháp lý
- Luật Hôn nhân và gia đình 2014 (Điều 51, Điều 55, Điều 56).
- Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, được sửa đổi, bổ sung năm 2025 (các quy định về hòa giải, trả lại đơn khởi kiện, đình chỉ giải quyết, Điều 397 về giải quyết yêu cầu công nhận thuận tình ly hôn).
- Luật Tổ chức Tòa án nhân dân sửa đổi năm 2025; Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về Tòa án nhân dân khu vực (hiệu lực 01/07/2025).
- Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao.
- Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Thông tin cập nhật tháng 10/2026.
Câu hỏi thường gặp
Hòa giải ly hôn không thành thì Tòa án làm gì tiếp?
Tòa lập biên bản hòa giải không thành, hoàn tất việc thu thập chứng cứ rồi ra quyết định đưa vụ án ra xét xử. Tại phiên tòa, Hội đồng xét xử quyết định cho ly hôn hoặc bác yêu cầu dựa trên căn cứ tại Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình 2014.
Có đúng là có 22 trường hợp ly hôn không thành không?
Không. Pháp luật không có danh sách cố định như vậy. Con số 22 là cách tổng hợp các tình huống phổ biến khiến đơn ly hôn bị trả lại, đình chỉ, không được công nhận thỏa thuận, bị bác hoặc chưa có hiệu lực.
Hòa giải không thành ở ly hôn thuận tình có phải là ly hôn thất bại không?
Không. Ở ly hôn thuận tình, “hòa giải đoàn tụ không thành” nghĩa là hai bên vẫn muốn ly hôn. Nếu thỏa thuận về con và tài sản hợp lệ, Tòa ra quyết định công nhận thuận tình ly hôn và quyết định có hiệu lực ngay.
Bị Tòa bác đơn ly hôn thì bao lâu được nộp lại?
Từ 01/07/2024, theo Nghị quyết 01/2024/NQ-HĐTP, Tòa phải nhận đơn của bạn mà không buộc chờ 1 năm như hướng dẫn cũ. Tuy nhiên, bạn nên có tình tiết hoặc chứng cứ mới để tránh bị bác lần nữa.
Chồng có được ly hôn khi vợ đang mang thai không?
Không. Chồng không có quyền yêu cầu ly hôn khi vợ đang mang thai, sinh con hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi. Vợ vẫn có quyền yêu cầu ly hôn trong các trường hợp này.
Hòa giải không thành thì có phải ra tòa không?
Có. Hòa giải không thành ở vụ án ly hôn đơn phương thì vụ án được đưa ra xét xử tại phiên tòa. Với ly hôn thuận tình, Tòa ra quyết định công nhận mà không mở phiên xét xử nếu hai bên đã thỏa thuận được các vấn đề liên quan.
Hòa giải không thành chỉ là một bước trong quy trình, không quyết định kết quả cuối cùng. Điều quyết định là có đủ căn cứ ly hôn theo luật, hồ sơ đúng thẩm quyền và thỏa thuận về con, tài sản có bảo đảm quyền lợi hay không. Hiểu rõ các tình huống nêu trên giúp bạn chuẩn bị hồ sơ chắc chắn hơn và biết cách xử lý khi đơn bị trả, bị đình chỉ hoặc bị bác.











